Thứ hai, 17/6/2019 | 21:46 GMT+7

Một vụ án từ sáng kiến trở thành tội phạm

LSVNO - Nỗi oan ức của 10 người nổ mìn phá đá đường Hồ Chí Minh từ hơn 10 năm trước đang khiến 10 con người từ có công thành có tội.

Vào năm 2002, công trình thi công dự án đường Hồ Chí Minh do Ban quản lý đường Hồ Chí Minh làm chủ đầu tư, đoạn từ Km334 đến Km344 thuộc tỉnh Kon Tum có hạng mục nổ mìn phá đá dưới đường dây 500kV cực kỳ nguy hiểm.

Theo dự kiến ban đầu, phương án được duyệt là phương pháp nổ mìn thông thường. Trong quá trình thi công đã xảy ra sự cố với đường điện 500kV gây mất điện toàn tuyến. Để đảm bảo an toàn tuyệt đối cho đường dây 500kV, Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo Bộ GTVT phải có phương án thi công khác biệt. Vì vậy, Công ty khai thác đá 621 thuộc Tổng Công ty 6 đã ký hợp đồng với ông Đỗ Đức Khoa - Kỹ sư nổ mìn thuộc Trung tâm kiểm định kỹ thuật Công nghiệp II Bộ Công nghiệp để xây dựng  phương án nổ mìn phá đá an toàn cho đường dây 500kV. Phương án này được duyệt với đơn giá cao hơn phương án nổ thông thường.

hinh-7-15170094606021332427288-5d07a70f3dece

 Ảnh minh họa.

Với tư cách là người trực tiếp chỉ huy việc nổ mìn tại công trường, Kỹ sư  Bùi Hải Nhân nhận thấy phương án nổ mìn được duyệt chưa bảo đảm tuyệt đối an toàn cho đường dây 500kV, nên ông Nhân đã mày mò tìm phương án thi công tối ưu nhất, lợi nhất, an toàn nhất bằng cách khoan sâu, nổ om, huy động phương tiện máy cạy đá. Phương án của ông Bùi Hải Nhân được thực hiện đã đạt kết quả cao nhất và hoàn thành cơ bản vào tháng 9/2002 với tổng khối lượng nghiệm thu là 144.737m3. Tuyến đường điện 500kV vận hành thông suốt, tiến độ thi công đảm bảo an toàn cho người và phương tiện. Sáng kiến của Kỹ sư trẻ Bùi Hải Nhân là một thành công sáng tạo trong lĩnh vực khoa học và thực tiễn.

Nhưng thật trớ trêu đến khó hiểu, Kỹ sư Bùi Hải Nhân cùng 9 người khác thuộc Công ty Thanh Nam, Công ty 621, Tổng Công ty 6 và Ban quản lý đường Hồ Chí Minh lại bị khởi tố và truy tố.

Trong quá trình điều tra, truy tố, xét xử, các cơ quan tiến hành tố tụng  đã dựa vào các bằng chứng không có giá trị pháp lý để buộc tội từ tội danh “Tham ô tài sản” sang “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” và cuối cùng là “Lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ”; “Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng”.

Vì sao cơ quan điều tra, khởi tố vụ án không nhất quán trong việc xác định tội danh, hậu quả thiệt hại mà vẫn cố tình kết tội cho các bị cáo. Trong thực tế, người bị thiệt hại không phải là Ban quản lý đường Hồ Chí Minh (tức Nhà nước) mà chính là Công ty TNHH Thanh Nam (nhà thầu phụ 2 của dự án).

Cụ thể, ngày 08/01/2003, Bộ GTVT ra Quyết định số 50/QĐ-BGTVT duyệt dự toán xây lấp bổ sung hạng mục phá đá nổ mìn gần đường dây 500kV là 17.284.150.748 đồng. Trong khi đó, Tổng Công ty 6 (nhà thầu dự án) mới được tạm ứng thanh toán  80% khối lượng nghiệm thu là 14.252.406.611 đồng; số tiền Công ty 6 đã thanh toán lại cho Công ty 621 là 12.571.680 đồng. Công ty 621 sử dụng số tiền tạm thanh toán này đã chi trả cho Công ty TNHH Thanh Nam là 7 tỷ đồng trong tổng khối  lượng đất đá được nghiệm thu là 144.737m3. Nhưng trên thực tế Công ty Thanh Nam đã tự bỏ ra số tiền là 25.729.926.030 đồng để tiến hành thi công. Số tiền  còn lại Tổng Công ty 6 (nhà thầu dự án) chưa thanh toán cho Công ty TNHH Thanh Nam là 18.729.926.030 đồng. Việc thanh  quyết toán  đã bị dừng lại vì vụ án bị khởi tố, điều tra.

Như vậy, suốt 16 năm qua Công ty Thanh Nam bị thiệt hại nặng nề vì vẫn  chưa  được nhận số tiền 18.729.926.030 đồng... Về bản chất, chính Nhà nước đã không hề bị thiệt hại mà còn “nợ” (thực chất là còn chiếm dụng) số tiền đó của Công ty Thanh Nam. Với tài liệu chứng cứ trong hồ sơ vụ án mà VKS vẫn truy tố các bị cáo là oan sai. Trong khi đó, đại diện Ban quản lý dự án đường Hồ Chí Minh một mực khẳng định họ không bị thiệt hại vì số tiền 14 tỷ đồng mới chỉ là tiền tạm thanh toán, chưa được quyết toán.

Một vụ án có nhiều khuất tất từ việc điều tra, khởi tố, xét xử như thế là thiếu căn cứ pháp lý. Vậy mà VKSND Tối cao vẫn truy tố buộc tội cho 10 bị cáo phạm vào tội danh “Tham ô tài sản” sang “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” và cuối cùng là “Lợi dụng chức vụ quyền hạn trong khi thi hành công vụ”; “Thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng”. Thật là khó hiểu!

Một vụ án kéo dài hàng chục năm, khởi tố 10 con người có trình độ chuyên môn, lao động tại khu vực hiểm trở, đặc biệt dưới đường điện 500kV. Họ không ngại khó, đã hoàn thành nhiệm vụ phá đá giao mặt bằng đúng tiến độ. Số tiền của Công ty Thanh Nam bị Tổng thầu chiếm dụng là 18.729.926.030 đồng đến nay chưa được thanh toán.

Theo tinh thần cải cách tư pháp, rất mong các cơ quan có thẩm quyền sớm có biện pháp giải oan cho 10 con người từ có công đang thành có tội.

                                                                    Trung Kiên