Thứ hai, 1/4/2019 | 12:40 GMT+7

Sóc Trăng: Hơn 30 năm kiến nghị sửa sai trong quản lý đất

LSVNO - Ông Quách Phước Thọ ở phường 1 (thị xã Ngã Năm, tỉnh Sóc Trăng) đại diện cho một gia tộc vừa có đơn khiếu nại khẩn cấp đề nghị lãnh đạo tỉnh Sóc Trăng chỉ đạo chính quyền thị xã sửa sai dứt điểm vụ việc kéo dài đã hơn 30 năm. Vụ này UBND tỉnh Sóc Trăng từng có công văn chỉ đạo sửa sai cụ thể, sau đó hàng chục quyết định của nhiều cấp và 5 bản án của hai cấp tòa ra đời nhưng đến nay vẫn chưa biết bao giờ kết thúc.

Nhiều đời khiếu kiện

Theo hồ sơ, đám đất rộng 2.321 m2 của gia tộc ông Quách Phước Thọ, sử dụng từ đời cố; đến đời cháu đi nghĩa vụ quân sự nên trưởng ấp sở tại đem cho hai người khác mượn. Năm 1987, người cháu đi nghĩa vụ quân sự trở về, đòi đất. Chính quyền địa phương giải quyết chưa xong thì năm 1994 đã cấp sổ đỏ cho hai người mượn đất, ông Chế Công Toàn 1.140 m2 và ông Lê Thanh Hải 1.181 m2.

Vụ việc lôi cuốn nhiều cơ quan ở thị xã và tỉnh vào cuộc, đến ngày 23/9//2009, Chủ tịch UBND tỉnh Sóc Trăng có Công văn 166/CTUBND-KN chỉ đạo Chủ tịch UBND Ngã Năm ra quyết định hủy bỏ hai sổ đỏ đã cấp sai để cấp cho đúng chủ đất là người đi nghĩa vụ quân sự trở về. Việc thực hiện nhùng nhằng, người đi nghĩa vụ quân sự trở về cũng già nên ủy quyền cho ông Quách Phước Thọ là đời chắt kế tục việc khiếu nại.

010419a1-5ca1a2ed79a5e

Nhà gia đình ông Chế Công Toàn cất trên đất của gia tộc ông Thọ.

Trong 10 năm thực hiện Công văn 166/CTUBND-KN với nội dung chỉ đạo cụ thể vừa nêu, Chủ tịch UBND tỉnh Sóc Trăng và ban ngành ở tỉnh ra thêm 4 quyết định, công văn đôn đốc; Chủ tịch UBND và ban ngành thị xã Ngã Năm có 25 quyết định, công văn giải quyết; Tòa án nhân dân tỉnh và thị xã có 5 bản án dân sự; Tòa án nhân dân tối cao có 1 công văn hướng dẫn. Bên cạnh, vô số cuộc họp từ ấp đến tỉnh.

Có hai lý do chính làm kéo dài việc sửa sai. Thứ nhất là sự yếu kém của chính quyền thị xã, nhiều quyết định của Chủ tịch UBND thị xã Ngã Năm bị kiện ra tòa, đã bị tòa hủy bỏ vì “vi phạm về hình thức ban hành văn bản”; bên cạnh một số quyết định bị chính cơ quan ban hành thu hồi, hủy bỏ. Thứ hai là lúng túng trong thẩm quyền giải quyết, cơ quan hành chính lẫn tư pháp đã hướng dẫn công dân chạy lòng vòng. Vụ việc kéo dài càng phức tạp, đám đất sau khi cấp sổ đỏ sai đã được cất nhà ở và còn bán qua nhiều người.

Cho đến đầu năm 2017, hai sổ đỏ cấp sai cho ông Chế Công Toàn và Lê Thanh Hải mới được thu hồi, hủy bỏ. Tuy nhiên, lý do thu hồi trong quyết định là “không đúng diện tích đất, không đúng mục đích sử dụng đất”, chứ chưa phải là không đúng đối tượng như chỉ đạo của tỉnh. Cho nên, liền đó, vợ ông Chế Công Toàn (ông Toàn đã qua đời) và ông Lê Thanh Hải có đơn xin cấp lại sổ đỏ; ông Quách Phước Thọ cũng có đơn xin cấp sổ đỏ đám đất. Một vòng tranh chấp mới mở ra đến nay.

Thẩm quyền tòa án hay hành chính?

Cuối năm 2018, việc tranh chấp đám đất lại đưa về hòa giải ở phường. Chủ tịch Hội đồng hòa giải phường 1 Lê Tuấn Danh cho biết, hòa giải nhằm vận động các bên xóa đi mâu thuẫn, hàn gắn tình làng nghĩa xóm; cụ thể là trả khu vực có mồ mả cho ông Thọ cùng đường đi vào rộng 4m. Tuy nhiên, hai hộ bị thu hồi sổ đỏ cho rằng, trước đây cấp sai diện tích và mục đích sử dụng thì nay cấp lại cho đúng, họ đã sử dụng ổn định nhiều năm nên không trả đất cho ông Thọ. Còn ông Thọ chỉ đồng ý cho mỗi gia đình kia một nền đã xây nhà để ổn định chỗ ở, diện tích đất còn lại phải trả ông.

Hòa giải ở phường bất thành, vụ tranh chấp được chuyển lên UBND thị xã Ngã Năm. Ngày 27/12/2018, khối nội chính thị xã họp để xem xét thẩm quyền giải quyết thuộc cơ quan nào. Cuộc họp có Viện trưởng Viện kiểm sát nhân dân, Chánh án tòa án nhân dân, Chánh thanh tra, Trưởng phòng Tư pháp, Trưởng phòng Tài nguyên Môi trường thị xã đều cho rằng “căn cứ khoản a Điều 203 Luật Đất đai năm 2013, thẩm quyền giải quyết thuộc tòa án”.  

Tuy nhiên, Luật sư Đặng Huỳnh Quốc ở Văn phòng Luật sư Huỳnh Quốc (Đoàn Luật sư tỉnh Cà Mau) lại cho rằng, thẩm quyền giải quyết thuộc UBND thị xã Ngã Năm. Luật sư Quốc phân tích: “Sổ đỏ đã bị thu hồi, hủy bỏ thì mặc định tên đám đất trong sổ đăng ký ruộng đất và sổ địa chính không còn giá trị pháp lý. Theo khoản b Điều 203 Luật Đất đai 2013, ông Thọ được chọn một trong hai hình thức giải quyết tranh chấp là gửi đơn yêu cầu UBND thị xã hoặc khởi kiện ra tòa án”.

Khiếu nại khẩn cấp lên tỉnh

Ông Thọ chọn con đường khiếu nại yêu cầu thị xã Ngã Năm giải quyết. Sau nhiều đơn không được thị xã xem xét, ngày 23/3, ông gửi đơn khiếu nại khẩn cấp đến Bí thư và Trưởng ban Nội chính Tỉnh ủy, Chủ tịch UBND và HĐND tỉnh Sóc Trăng.

Ông Thọ kể: “UBND thị xã Ngã Năm nhiều lần mời tôi lên làm việc và trả lời cho tôi là thẩm quyền giải quyết thuộc về tòa án. Tôi không đồng ý với hành vi thoái thác đùn đẩy trách nhiệm của UBND thị xã. Việc tôi lựa chọn UBND thị xã Ngã Năm, cơ quan có thẩm quyền giải quyết đối với trường hợp tranh chấp đất của gia tộc tôi là hoàn toàn phù hợp với quy định của pháp luật, nên UBND thị xã Ngã Năm phải tôn trọng sự lựa chọn của tôi và giải quyết theo quy định pháp luật”.

Đơn của ông Thọ cho biết thêm: “Đất hương hỏa của gia tộc chúng tôi, trên đất còn có mộ của chủ đất là cha và mẹ của liệt sĩ Nguyễn Bá Tước (nguyên Tỉnh ủy viên, Tỉnh đội phó tỉnh Gò Công hy sinh năm 1968). Theo Nghị định số 01/NĐ/75 ngày 05/3/1975 tại điểm 4 nêu: “Đối với ruộng đất của gia đình liệt sĩ, tử sĩ, thương binh, bệnh binh, chiến sĩ, cán bộ nếu chính quyền địa phương nào lấy sai, lấy bớt của đối tượng trên thì phải trả lại đầy đủ”.  

Qua hơn 30 năm, nhiều thế hệ gia đình chúng tôi luôn đấu tranh để giữ lấy mảnh đất cha ông, sự thật đã rõ ràng qua nhiều lần xác minh nhưng đến nay UBND thị xã Ngã Năm vẫn không giải quyết là không thể chấp nhận”.

Chính vì vậy, ông Thọ đề nghị các vị lãnh đạo tỉnh Sóc Trăng chỉ đạo UBND thị xã Ngã Năm sửa sai dứt điểm vụ việc đã được kết luận từ chục năm trước, không kéo dài thêm nữa, cụ thể là “công nhận quyền sử dụng đất và cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất cho gia tộc tôi”.

Sáu Nghệ