Thứ hai, 19/11/2018 | 13:07 GMT+7

Bất nhất trong hoạt động xét xử?

LSVNO - Vào tháng 4/2016, 5 người vào rừng đặc dụng Đắk Uy cưa cây gỗ trắc đã chết khô, khối lượng 0,123m3 trị giá 19 triệu đồng. Theo luật, lẽ ra những người này chỉ bị phạt hành chính, nhưng Tòa án nhân dân huyện Đắk Hà lại xét xử họ về tội “trộm cắp tài sản”. Sau đó xét xử phúc thẩm lần hai, Tòa án nhân dân tỉnh Kon Tum tuyên năm người cưa gỗ chết khô không phạm tội. Mới đây, Tòa án nhân dân tối cao kháng nghị, yêu cầu Tòa án nhân dân cấp cao tại Đà Nẵng hủy án của Tòa án nhân dân tỉnh Kon Tum và xác định 5 người nêu trên phạm tội “trộm cắp tài sản”.

Ông Nguyễn Văn Phước, nguyên Chánh án Tòa án nhân dân tỉnh Khánh Hòa nêu quan điểm: "Tôi đã nghiên cứu kỹ các tài liệu trong vụ án và nhận thấy bản án phúc thẩm của Tòa án nhân dân tỉnh Kon Tum tuyên năm công dân không phạm tội “trộm cắp tài sản” là có căn cứ, áp dụng đúng quy định của pháp luật".

08-kumr-5bf2531e4c225

Ảnh minh họa.

Được biết trước đây, Tòa án nhân dân tối cao (tháng 7/2011) có công văn gửi Ủy ban nhân dân tỉnh Kon Tum, cho rằng: Nếu giá trị thực vật rừng nguy cấp, quý, hiếm bị chặt từ trên 50 triệu đồng đến 100 triệu đồng đối với nhóm “IIA” thì mới bị xử lý hình sự. Trường hợp này, giá trị gỗ khô mà họ cưa chưa đủ định lượng (5m3 trở lên mới bị xử lý hình sự, ở đây chỉ có 0,123m3). Giá trị bằng tiền gỗ bị cưa là 19 triệu đồng. Theo ngành lâm nghiệp, khi xử lý hình sự, giá trị gỗ nhóm IIA phải từ 50 triệu đồng đến 100 triệu đồng.

Bộ luật Tố tụng hình sự quy định: Hội đồng xét xử độc lập và chỉ tuân theo pháp luật. Nhưng tuân theo như thế nào, trong khi mỗi hội đồng xét xử nhận định tình tiết vụ án không đồng nhất?

Đã làm sai dù có sửa sai, nhưng hậu quả của oan sai, mất mát, thiệt hại vẫn thuộc về người bị oan, vì “nhất nhật tại tù, thiên thu tại ngoại”! Số phận của lương dân không thể “xử sao cũng được”. Có người nhận định: Tòa án nhân dân tối cao kháng nghị theo hướng năm công dân phạm tội nhằm giúp Tòa án nhân dân huyện Đắk Hà và Tòa án nhân dân tỉnh Kon Tum (xử phúc thẩm lần một) né bồi thường oan sai cho năm công dân vào rừng cưa cây khô!

Tính chất của vụ án cưa gỗ khô ở rừng Đắk Uy, huyện Đăk Hà (tỉnh Kon Tum) đã rõ ràng nhưng các cấp tòa nhận định, quyết định trái ngược nhau, kiểu “ông nói gà, bà nói vịt”. Dư luận có rất nhiều băn khoăn về việc giải quyết vụ án này.

Đại biểu Quốc hội đơn vị TP. Hồ Chí Minh, Luật sư Trương Trọng Nghĩa bày tỏ: Tòa án nhân dân tối cao có thể rút quyết định kháng nghị đối với bản án phúc thẩm (xét xử lần hai) của Tòa án nhân dân tỉnh Kon Tum đối với năm công dân vào rừng đặc dụng cưa gỗ khô, vì không có căn cứ xử lý hình sự đối với họ.

Luật pháp cần phù hợp thực tiễn cuộc sống, không khiên cưỡng, o ép, cần xem xét sao cho có lý, có tình.

Theo Cục Kiểm lâm: Hành vi cưa cây gỗ trắc chết khô trong rừng đặc dụng là khai thác rừng trái phép và nếu khối lượng dưới 5m3 thì xem xét xử phạt hành chính theo Nghị định 157/2013/NĐ-CP quy định xử phạt vi phạm hành chính về quản lý rừng, phát triển rừng, bảo vệ rừng và quản lý lâm sản. Theo Nghị định này thì năm công dân trên chỉ bị phạt từ 2 đến 8 triệu đồng.

Đã đến lúc Chánh án Tòa án nhân dân tối cao cần cân nhắc, “lắng nghe ý kiến các chuyên gia” thể hiện tinh thần cầu thị, rút kháng nghị. Không có cái gì tuyệt đối cả. Quyết định chưa chính xác thì cần thay đổi cho phù hợp, đừng tạo ra tiền lệ bất hợp lý, trái pháp luật!  

LS Trần Công Ly Tao