Thứ năm, 16/5/2019 | 22:29 GMT+7

Kiên Giang: Có một thứ 'luật rừng' đang thách thức Bí thư tỉnh ủy?

LSVNO - Bí thư Tỉnh ủy Kiên Giang Nguyễn Thanh Nghị từng nhấn mạnh: “Tỉnh Kiên Giang tập trung lãnh đạo thực hiện tốt tất cả các khâu trong công tác cán bộ, xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý đạt chuẩn về trình độ, nâng lên năng lực công tác và có bản lĩnh, phẩm chất đạo đức, gắn bó với nhân dân. Nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác kiểm tra, giám sát; xử lý nghiêm các trường hợp sai phạm; tăng cường phúc tra và xử lý sau phúc tra...”.

Tuy nhiên, thực tế vẫn còn có nhiều vụ việc ở Phú Quốc biểu hiện của tình trạng “phép vua thua lệ làng”. Thậm chí, theo Luật sư Lê Đức Thắng (Đoàn luật sư TP. Hà Nội), tại một số trường hợp ở Phú Quốc có thứ “luật rừng” đang thách thức quyết tâm chính trị đúng đắn của ông Lê Thanh Nghị.

 lsvn1nguyenthanhnghi-5cdd8106ef5b5

 Bí thư Tỉnh ủy Kiên Giang Nguyễn Thanh Nghị.

Dân liên tiếp thắng kiện

Dù thu hồi đất giao cho doanh nghiệp kinh doanh, theo quy định của Luật Đất đai, trường hợp này phải thỏa thuận với dân, nhưng chính quyền huyện Phú Quốc (Kiên Giang) lại cho mình cái quyền “không cần thỏa thuận” giá. Dù nhiều lần bị tòa tuyên hủy các quyết định thu hồi đất, chính quyền vẫn phớt lờ, không thay đổi quan điểm,…

Một trong những trường hợp cho rằng mình bị áp dụng sai quy định, là hộ gia đình bà Lưu Thị Lúa (SN 1942, ngụ ấp Đường Bào). Các văn bản thu đất ký năm 2011, nhưng mãi đến năm 2013 chính quyền huyện Phú Quốc mới giao quyết định cho bà Lúa. Huyện còn không bồi thường cho bà diện tích 1,3 ha, vì cho rằng đó là “đất rừng phòng hộ”. Oái oăm ở chỗ xung quanh không ai có rừng phòng hộ, huyện cho rằng chính giữa nhà bà mọc lên,… khu rừng 1,3ha.

Tháng 3/2015, huyện Phú Quốc thay đổi quan điểm, cho rằng phần đất 1,3 ha từ trước đến nay nhà bà “không sử dụng, không canh tác, trên đất không có thành quả lao động”, nên vẫn không được bồi thường. Đến tháng 5/2016, huyện ra quyết định điều chỉnh 1,3 ha “đất rừng phòng hộ” trên thành “đất không sử dụng, bỏ hoang”.

Do vậy, ngay sau đó bà Lúa đã khởi kiện UBND huyện Phú Quốc. TAND tỉnh Kiên Giang yêu cầu huyện cung cấp tài liệu, chứng cứ về việc bà Lúa “không sử dụng đất”, thì huyện không cung cấp được. Tòa thu thập lời khai của một số nhân chứng thể hiện diện tích 1,3 ha nhà bà Lúa sử dụng từ trước 1976 (trồng lúa xen canh hoa màu). Ngày 29/8/2017, TAND tỉnh Kiên Giang tuyên hủy toàn bộ quyết định cưỡng chế thu hồi đất với bà Lúa.

lsvn3-3-5cdd810255ea1 

Gia đình bà Lúa đã thắng kiện và mong mỏi bản án sớm được thi hành án.

Trường hợp khác là gia đình ông Đỗ Văn Thơ (SN 1957, tại quận 2, TP. HCM). Năm 2011, khu đất gia đình ông Thơ tại Phú Quốc bị UBND huyện Phú Quốc thu hồi giao Công ty Cổ phần 99 Núi xây dựng dự án Sunset Sanato nằm trong Khu du lịch ven biển Bắc Bãi Trường. Không hiểu sao, quyết định thu hồi đất suốt 3 năm mà không đến tay ông Thơ. Mãi đến năm 2014, ông mới nhận được văn bản, nhưng sổ đỏ đứng tên hai cha con ông (con ông là Đỗ Anh Quân - PV), mà quyết định chỉ ghi tên một người.

Tháng 6/2003, ông Thơ và ông Quân nhận chuyển nhượng 62.775 m2, sau đó ông Thơ được UBND huyện Phú Quốc cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất với diện tích là 27.160m2 và ông Quân là 30.369m2, phần còn lại đang làm thủ tục cấp.

Đến tháng 01/2011, UBND huyện Phú Quốc ban hành các quyết định thu hồi đất với tổng diện tích lên đến 51.988,4 m2 đối với ông Thơ. Tuy nhiên, cộng đi cộng lại các quyết định, cha con ông thấy diện tích nhà mình bị hụt đến gần 1,1 ha.

Ngày 27/5/2016, TAND huyện Phú Quốc đã mở phiên xử vụ án hành chính,  tuyên hủy các quyết định thu hồi đất đối với gia đình ông Thơ.

Trong bản án, Tòa nêu rõ: “UBND huyện Phú Quốc xác định trường hợp thu hồi đất với cha con ông Thơ để giao nhà đầu tư thực hiện dự án nên căn cứ vào giá đất do UBND tỉnh Kiên Giang ban hành tại thời điểm thu hồi đất làm căn cứ bồi thường là chưa đủ cơ sở. Mục đích thu hồi đất của huyện Phú Quốc với cha con ông Thơ không thuộc trường hợp thu hồi theo quy định tại Điều 39 Luật Đất đai 2003”.

Đó mới chỉ là 2 trong số nhiều vụ kiện liên quan đến đất đai ở Phú Quốc mà mỗi lần chính quyền bị kiện thì lại thêm một lần, chính quyền bị xử thua “lấm lưng trắng bụng”.

lsvn2-4-5cdd8105e2f1f 

Sau khi thắng kiện, một gia đình nông dân rào đất kỹ lưỡng, đặt biển ghi rõ chủ quyền đất.

Đang tồn tại một thứ “luật rừng”?

Hiếm có dự án nào mà địa phương bị kiện nhiều lần như dự án Khu du lịch Bắc Bãi Trường. Các hộ dân cho rằng, huyện áp giá, thu hồi đất theo giá nhà nước để giao cho dự án thương mại là sai quy định. Với trường hợp này, phải để chủ dự án thương lượng với dân chứ không thể ra quyết định hành chính áp đặt, dẫn đến có nhiều người bị thu hồi đất thưa kiện là vì lẽ này.

Tuy nhiên, dù bị dân kiện cho thua, nhưng chính quyền huyện Phú Quốc vẫn khăng khăng bảo lưu quan điểm, bất chấp các quy định của Luật Đất đai khi cho rằng Phú Quốc có một số đặc quyền nhất định, trong đó có việc thu hồi đất của dân giao cho chủ đầu tư mà không nhất thiết phải thương lượng về mức đền bù.

Vì sao Phú Quốc lại tồn tại một thứ “luật riêng” đi ngược lại với Luật Đất đai được Quốc hội thông qua?

Căn cứ theo biên bản làm việc số 15/BB-UBND ngày 24/01/2018 giữa UBND huyện Phú Quốc và người dân, quan điểm pháp luật trên hóa ra được chính quyền huyện diễn giải theo hướng “dân thiệt, nhà đầu tư lợi”.

Cụ thể, ông Trương Thành Tấn - Phó Phòng Tài nguyên & Môi trường huyện Phú Quốc (là người đại diện của huyện trong vụ án ông Thơ và đã từng có đơn xin vắng mặt trong phiên xử - PV), sau khi bản án đã có hiệu lực, bất ngờ đưa ra quan điểm: “Quyết định số 20/QĐ-TTg của Thủ tướng ngày 03/3/2010 quy định đối với Phú Quốc là khu chức năng, không đàm phám giữa chủ sử dụng đất và nhà đầu tư”. 

Quan điểm trên cũng được ông Mai Văn Huỳnh – nguyên Chủ tịch UBND huyện Phú Quốc thừa nhận: Theo Quyết định số 633/QĐ-TTg ngày 11/5/2010 và Quyết định số 20/2010/QĐ-TTg ngày 03/3/2010 của Chính phủ thì Phú Quốc có một số đặc quyền nhất định, trong đó có việc thu hồi đất của dân giao cho chủ đầu tư mà không nhất thiết phải thương lượng về mức đền bù.

Tuy nhiên, phản bác quan điểm trên, Luật sư Lê Đức Thắng (Đoàn luật sư TP. Hà Nội) cho biết: “Trong Quyết định số 20/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ hoàn toàn không có điều khoản nào quy định ‘Phú Quốc là khu chức năng, không đàm phán giữa chủ sử dụng đất và nhà đầu tư’. Chỉ duy nhất tại Điều 6 của văn bản này quy định ‘Toàn bộ diện tích đất, mặt nước chuyên dùng dành cho đầu tư xây dựng và phát triển các khu chức năng và khu phi thuế quan trong Đảo Phú Quốc do Thủ tướng Chính phủ phê duyệt; UBND tỉnh Kiên Giang giao đất một lần cho Ban Quản lý để tổ chức triển khai xây dựng và phát triển Đảo Phú Quốc theo quy định của pháp luật’. Ông Tấn và ông Huỳnh lý giải như vậy là không có căn cứ pháp lý”.

“Diễn giải Quyết định Thủ tướng sai của chính quyền huyện Phú Quốc không biết vô tình hay cố ý, nhưng lấy cái sai đó để thu hồi đất bất chấp quy định của Luật Đất đai, gây hại cho người dân, làm lợi cho nhà đầu tư thì đó là thứ “luật rừng” đang tồn tại ở Phú Quốc. Bởi pháp chế xã hội chủ nghĩa, tinh thần thượng tôn của Luật Đất đai đều hướng tới bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của người sử dụng đất” – Luật sư Thắng nhấn mạnh.

Phớt lờ bản án có hiệu lực pháp luật

Theo phản ánh của các hộ dân, dù sự việc đã rõ ràng, những bản án tòa tuyên đã có hiệu lực pháp luật, nhưng chính quyền huyện Phú Quốc và doanh nghiệp vẫn không chịu thi hành.

Bà Lưu Thị Lúa cho biết: “Đất của tôi Công ty 99 Núi đang xây dựng hết gần 1.000 m2. Trước khi tòa tuyên họ xây, sau khi tòa tuyên họ cũng xây. Mình ra hỏi sao xây trên đất tôi thì họ nói huyện giao đất cho họ rồi. Mình già quá, cứ vậy thôi chứ biết làm sao?”.

 lsvn4-3-5cdd8101a4825

Một góc dự án của Công ty 99 Núi.

Về khu đất của ông Thơ, cuối tháng 5/2018, sau hai năm thua kiện, UBND huyện Phú Quốc đã không chấp hành bản án, một lần nữa ra văn bản đòi thu đất của ông Thơ, không thỏa thuận bồi thường. Ngày 18/01/2019, Công ty 99 Núi cho người và xe đến tiếp tục đổ bê tông lấn đất nhà ông Thơ giữa thanh thiên bạch nhật. Ông Thơ cho biết, đã cấp báo chính quyền từ xã đến huyện, nhưng không thấy ai xuống hiện trường can thiệp.

Khi PV hỏi vấn đề này, Luật sư Bùi Quang Thu (Đoàn luật sư TP. Hà Nội) rất ngạc nhiên và chỉ nói: “Bản án đã rõ như vậy, nhưng chính quyền và doanh nghiệp vẫn phớt lờ thì thật không hiểu nổi”.

Trưởng Phòng TN&MT huyện “mặc quần cộc, đi dép tông, sặc hơi men” đi cưỡng chế đất?

Theo Đơn tố cáo của ông Thơ, ngày 06/01/2019, trong lúc gia đình ông Đỗ Văn Thơ đang tiến hành đổ khối bê tông chắn nhằm bảo vệ tài sản thì tổ công tác của UBND huyện Phú Quốc xuất hiện yêu cầu phá dỡ.

Cho rằng hoạt động xây dựng nằm hoàn toàn trong khu vực đất thuộc sở hữu hợp pháp của gia đình, ông Thơ và người thân đã không đồng thuận.

Trong lúc mọi việc vẫn đang nhùng nhằng thì ông Lê Quang Minh – Trưởng Phòng Tài nguyên và Môi trường huyện Phú Quốc không biết từ đâu tiến tới. Với vẻ ngoài kỳ dị trong bộ dạng “quần cộc, chân đi dép tông, sặc mùi bia rượu”, ông này bất ngờ lớn tiếng giữa đám đông chỉ đạo cương quyết cưỡng chế.

Ông Thơ đã đâm đơn lên UBKT Tỉnh ủy Kiên Giang tố cáo ông Lê Quang Minh. UBKT Tỉnh ủy đã chuyển đơn về cấp dưới để giải quyết theo đúng trình tự. Hiện, tổ thẩm tra của UBKT Huyện ủy vẫn đang xác minh, chưa có kết luận (?).

“Cán bộ Đảng viên thực thi công vụ nhưng “mặc quần cộc, chân đi dép tông, sặc mùi bia rượu” là coi thường hình ảnh của chính quyền, coi thường người dân” - ông Thơ bức xúc cho biết.

Đừng để Phú Quốc “làm hỏng” quyết tâm chính trị của Bí thư Nguyễn Thanh Nghị

Báo cáo về những kết quả đạt được từ quý I/2019 và thực hiện những nhiệm vụ trọng tâm và giải pháp chủ yếu từ nay đến hết nhiệm kỳ, Bí thư Tỉnh ủy Kiên Giang Nguyễn Thanh Nghị nhấn mạnh: “Trong công tác xây dựng Đảng và xây dựng hệ thống chính trị, Đảng ủy và chính quyền nhân dân Kiên Giang luôn tập trung lãnh đạo thực hiện nghiêm túc Nghị quyết Trung ương 4 khóa XI, khóa XII về xây dựng, chỉnh đốn Đảng, gắn với Chỉ thị số 05-CT/TW của Bộ Chính trị về đẩy mạnh học tập và làm theo tư tưởng, đạo đức, phong cách Chủ tịch Hồ Chí Minh. Đa số cán bộ, đảng viên đã có chuyển biến tốt về tinh thần trách nhiệm, chủ động, sáng tạo, thực hiện tốt hơn chức trách nhiệm vụ được giao. Phương thức lãnh đạo, phong cách, lề lối làm việc của các cấp ủy, người đứng đầu có bước đổi mới…

Tỉnh Kiên Giang tiếp tục nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác chính trị, tư tưởng; quán triệt thực hiện tốt các chủ trương, Nghị quyết của Trung ương; tập trung lãnh đạo thực hiện tốt tất cả các khâu trong công tác cán bộ, xây dựng đội ngũ cán bộ lãnh đạo, quản lý đạt chuẩn về trình độ, nâng lên lang lực công tác và có bản lĩnh, phẩm chất đạo đức, gắn bó với nhân dân. Nâng cao chất lượng, hiệu quả công tác kiểm tra, giám sát; xử lý nghiêm các trường hợp sai phạm; tăng cường phúc tra và xử lý sau phúc tra”.

Những thành quả và nhiệm vụ đặt ra đó đã thể hiện “quyết tâm chính trị” của Bí thư Tỉnh ủy Kiên Giang Nguyễn Thanh Nghị “nói được, làm được” trong nhiệm kỳ của mình. Nhưng với những sự việc cụ thể đang diễn ra ở Phú Quốc như đã nêu ở trên, nếu không chỉnh đốn ngay, e rằng “quyết tâm chính trị” đó của Bí thư Nghị chỉ mới dừng lại ở lý thuyết.

Theo tố cáo của ông Thơ, dự án Sunset Sanato nằm trong Khu du lịch ven biển Bắc Bãi Trường do Công ty Cổ phẩn 99 Núi là chủ đầu tư, thì doanh nghiệp này lấy vỏ bọc “xây dựng dự án du lịch”, nhưng thực chất lách luật phân lô bán nhà. Công ty 99 Núi không chỉ chiếm đất của dân mà còn lấn chiếm hết hành lang biển, vây kín đền thờ làng. Hàng trăm nền đất từ 250 – 700m2 hiện đã bị Công ty 99 Núi bán, thu tiền dưới danh nghĩa “Hợp đồng góp vốn nhận chuyển nhượng quyền sử dụng đất”.


Đoàn Vĩnh