Chủ nhật, 11/3/2018 | 14:06 GMT+7

Bài 2- Lộ chứng cứ chứng minh số tiền không bị thất thoát?

LSVNO - Tại phiên tòa ngày 16-17/01/2018, hai bị cáo đều một mực kêu oan. Trong khi luật sư bào chữa cho các bị cáo chứng minh số tiền 36,1 tỷ đồng không hề thất thoát mà số tiền này đang nằm trong các khoản nợ nội bộ của các đơn vị kinh doanh thuộc Tổng công ty Vinacafe và đang được trả dần theo kế hoạch trả nợ đã được chính Tổng công ty phê duyệt.

>>>Bài 1 - Bị truy tố sau khi hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ kinh doanh?

Tiền sử dụng đúng mục đích nhiệm vụ kinh doanh

Như chúng tôi đã phản ánh, vụ án ông Nguyễn Nhật - nguyên Giám đốc Công ty Kinh doanh Tổng hợp Vinacafe Quy Nhơn (Vinacafe Quy Nhơn) và ông Nguyễn Công Hoàng, nguyên Phó Tổng giám đốc Tổng Công ty cà phê Việt Nam (TCT Vinacafe) kiêm Giám đốc Trung tâm Xuất nhập khẩu Vinacafe (Trung tâm XNK) bị truy tố về tội “Cố ý làm trái quy định của Nhà nước về quản lý kinh tế gây hậu quả nghiêm trọng”, theo Bộ luật Hình sự và TCT Vinacafe tham gia với tư cách nguyên đơn dân sự. Tuy nhiên, tất cả các ông đều một mực kêu oan.

Theo hồ sơ vụ án cũng như lời khai tại phiên tòa ngày 16-17/01/2018 thể hiện, từ giải pháp luân chuyển vốn thông qua hợp đồng 01, khi được Vinacafe Quy Nhơn chuyển 116,8 tỷ đồng, Trung tâm XNK đã dùng gần 53 tỷ đồng để giải chấp hơn 3.630 tấn cà phê đang được thế chấp tại Ngân hàng Agribank chi nhánh 3; dùng 20,2 tỷ đồng để giải chấp 1.500 tấn cà phê đang được thế chấp tại Ngân hàng TMCP Sài Gòn- Hà Nội; dùng 5 tỷ đồng để ký quỹ kinh doanh trên thị trường có kỳ hạn; dùng hơn 17 tỷ đồng để thu mua cà phê của các đơn vị thành viên và các khách hàng khác.

2-3-5aa340a019a15

Luật sư Lan bào chữa cho bị cáo tại tòa.

Như vậy, Trung tâm XNK đã dùng hơn 95,2 tỷ đồng để kinh doanh, thu mua cà phê. Toàn bộ số cà phê thu mua là 5.130 tấn, Trung tâm XNK đã xuất khẩu 2.307 tấn, thu được 3.674.200 USD. Trung tâm sử dụng 3.674.200 USD bán cho Ngân hàng BIDV chi nhánh Bình Định, thu được hơn 71 tỷ đồng để trả cho Vinacafe Quy Nhơn. Ngoài ra, Trung tâm XNK còn thực hiện nghĩa vụ trả nợ thay cho TCT Vinacafe khoản tiền 21 tỷ đồng (trả nợ thay Công ty XNK cà phê Đà Lạt 10 tỷ đồng - đây là khoản nợ của Vinacafe Đà Lạt đã được TCT bảo lãnh vay vốn tại Ngân hàng; trả nợ thay Vinacafe Sài Gòn 11 tỷ đồng - khoản nợ này đã chuyển bên vay từ Vinacafe Sài Gòn sang TCT Vinacafe vào ngày 23/07/2010-PV) và các chi phí hợp lý khác.

Trả lời thẩm vấn tại phiên tòa, đại diện TCT Vinacafe không đồng ý giảm trừ 21 tỷ đồng trên tổng số tiền 36,1 tỷ mà TCT đang cho rằng bị thiệt hại và yêu cầu bồi thường. Bị cáo Hoàng cho biết, nếu TCT Vinacafe không đồng ý cấn trừ 21 tỷ đồng thì bị cáo đề nghị Hội đồng xét xử yêu cầu TCT Vinacafe hoàn trả 21 tỷ đồng vì bị cáo đã “giúp cho TCT trả nợ nhầm”. Lúc này, đại diện TCT Vinacafe đã lúng túng trước quan điểm của ông Hoàng.

Có thể thấy, qua các lời khai tại tòa và hồ sơ thể hiện, toàn bộ số tiền luân chuyển từ Vinacafe Quy Nhơn chuyển cho Trung tâm XNK đều sử dụng đúng mục đích kinh doanh là để có cà phê xuất khẩu, thực hiện nghĩa vụ trả nợ thay cho TCT Vinacafe và các chi phí hợp lý khác nhằm duy trì hoạt động kinh doanh bình thường và có lãi của trung tâm (Báo cáo tài chính của Trung tâm năm 2010).

“Tiền thất thoát” đang nằm trong các công ty hạch toán phụ thuộc?

Cũng theo hồ sơ vụ án, Công ty Xuất nhập khẩu cà phê Đà Lạt (Vinacafe Đà Lạt) đang có nghĩa vụ phải trả Trung tâm XNK 17 tỷ đồng và đã lập phương án, cam kết kế hoạch trả nợ cho Trung tâm. Dựa trên kế hoạch trả nợ của Vinacafe Đà Lạt, Trung tâm XNK cũng đã có văn bản cam kết sẽ trả nợ cho Vinacafe Quy Nhơn theo tiến độ trả nợ của Vinacafe Đà Lạt. Tất cả các phương án, kế hoạch, tiến độ trả nợ giữa các đơn vị đã được TCT Vinacafe phê duyệt tại Công văn 627-TCT-TCKT ngày 10/8/2016 về việc“thanh toán công nợ nội bộ”.

1-5aa4d4d331245

Công văn 627-TCT-TCKT ngày 10/8/2016 về việc“thanh toán công nợ nội bộ” của TCT Vinacafe

Bên cạnh đó, ông Nguyễn Công Hoàng cũng chỉ ra, do TCT Vinacafe điều chuyển công tác, ông đã bàn giao cho ông Phạm Trung Tuyến làm Giám đốc kế nhiệm Trung tâm XNK. Thời điểm bàn giao có biên bản ghi rõ trong kho Trung tâm XNK còn hơn 1.014 tấn cà phê chưa xuất bán, tương đương 46,5 tỷ đồng. Đây là số cà phê tạm trữ trong kho đang chờ có hợp đồng xuất bán thì đã dư tiền thanh toán cho Vinacafe Quy Nhơn.

Từ những cơ sở trên, bị cáo Hoàng khẳng định không làm thất thoát, không làm TCT Vinacafe thiệt hại số tiền hơn 36,1 tỷ đồng.

Trong khi tại phiên tòa ngày 16 và 17/01/2018, đại diện Viện kiểm sát nhân dân TP. HCM đề nghị phía nguyên đơn dân sự là TCT Vinacafe chứng minh thiệt hại thì đại diện nguyên đơn bối rối và nhiều lần đề nghị không trả lời hoặc cho rằng mọi thứ đã có trong… cáo trạng.

Quay lại “lý do” được cho là làm thất thoát, không thể thu hồi hơn 36,1 tỷ đồng trên. Cần phải thấy rõ, trong năm 2010, trước tình cảnh hết sức khó khăn về kinh tế, về vốn và nguồn ngoại tệ khan hiếm nên nhiệm vụ tiên quyết được đặt ra cho cả TCT Vinacafe, Vinacafe Quy Nhơn và Trung tâm XNK là tìm hướng giải quyết đảm bảo cho TCT Vinacafe không còn dư nợ xấu, không ảnh hưởng đến khả năng vay vốn tại các tổ chức tín dụng; một mặt tạo được nguồn ngoại tệ ổn định để Vinacafe Quy Nhơn thực hiện nhiệm vụ nhập khẩu phân bón, mặt khác có nguồn vốn đều đặn để Trung tâm XNK thực hiện nhiệm vụ thu mua cà phê xuất khẩu.

Và phương án được lựa chọn, đó là: Vinacafe Quy Nhơn ứng trước tiền VND cho Trung tâm XNK để đảm bảo có nguồn ngoại tệ; Trung tâm XNK sử dụng tiền ứng trước để thực hiện nghĩa vụ trả nợ thay cho TCT Vinacafe đối với các khoản nợ quá hạn, đồng thời trung tâm có tiền thực hiện nhiệm vụ thu mua cà phê và xuất khẩu. Sau khi xuất khẩu, nguồn ngoại tệ thu được Trung tâm XNK chuyển lại về cho Vinacafe Quy Nhơn thông qua Ngân hàng BIDV Bình Định.

Tại thời điểm đó, đứng trước những hoàn cảnh khó khăn như đã nêu thì giải pháp trên được xem là phương thức kinh doanh tối ưu, duy nhất, phát huy được sức mạnh nội bộ để tháo gỡ khó khăn cho cả TCT, Vinacafe Quy Nhơn và Trung tâm XNK. Thực tế cũng đã chứng minh đây là một giải pháp đúng đắn. Việc Trung tâm XNK sử dụng nguồn tiền ứng trước từ Vinacafe Quy Nhơn để tất toán các khoản vay quá hạn đã giúp TCT Vinacafe không có dư nợ xấu trong hệ thống Ngân hàng. Và trong năm 2010, Vinacafe Quy Nhơn cùng Trung tâm XNK đều hoàn thành vượt mức chỉ tiêu, kế hoạch đề ra. Lợi nhuận trong năm mà Vinacafe Quy Nhơn đạt được là 28.441.568.348 đồng và lợi nhuận Trung tâm XNK đạt được: 8.583.818.162 đồng. Cá nhân ông Nguyễn Công Hoàng được tặng Bằng khen của Thủ tướng Chính phủ, ông Nguyễn Nhật được Nhà nước tặng thưởng Huân chương Lao động hạng 3.

Đến lúc này, dư luận cần các cơ quan tố tụng có sự đánh giá đúng bản chất vấn đề để thấy rõ việc làm của hai bị cáo Hoàng và Nhật là có công hay tội? Có thật sự các bị cáo đã gây thất thoát hàng chục tỷ đồng? Nếu bị thiệt hại thật sự thì các con số mà TCT Vinacafe đưa ra và đòi bồi thường liệu có mâu thuẫn?

Nhận thấy nhiều nội dung trong vụ án cần được làm sáng tỏ, Hội đồng xét xử quyết định trả hồ sơ để điều tra bổ sung.

Luật sư Việt Nam online sẽ tiếp tục thông tin vụ việc tới bạn đọc.

Hoàng Anh

Số tiền không bị thất thoát?

Tại phiên tòa, luật sư bào chữa cho các bị cáo cũng khẳng định khoản tiền Trung tâm XNK còn nợ Vinacafe Quy Nhơn hoàn toàn không bị thất thoát, không có khả năng thu hồi như Cáo trạng quy kết.

Luật sư chứng minh, thực tế sau khi khởi tố, Trung tâm XNK tiếp tục trả cho Vinacafe Quy Nhơn gần 9 tỷ đồng; hiện công nợ chỉ còn 36,1 tỷ đồng. Số nợ sẽ tiếp tục giảm đi theo lộ trình với sự giám sát trực tiếp của TCT Vinacafe và Vinacafe Quy Nhơn. Ngoài ra, Công ty XNK cà phê Đà Lạt đang có nghĩa vụ phải trả Trung tâm XNK 17 tỷ đồng và đã lập phương án, cam kết kế hoạch trả nợ, được TCT phê duyệt. Bên cạnh đó, cần thấy 1.014 tấn cà phê ông Hoàng bàn giao cho ông Tuyến có giá trị  tương đương 46,5 tỷ đồng đã dư trả nợ. Vì vậy, không có căn cứ để khẳng định số tiền 36,1 tỷ đồng là không có khả năng thu hồi như Cáo trạng quy kết.