Thứ hai, 14/5/2018 | 06:20 GMT+7

Vị trí ngồi của KSV và luật sư ngang hàng không ảnh hưởng đến quyền công tố tại phiên tòa

LSVNO - Quy định vị trí chỗ ngồi của Kiểm sát viên (KSV)và luật sư ngang hàng, đối diện nhau nhằm đảm bảo thực hiện đúng nguyên tắc tranh tụng trong xét xử; bảo đảm quyền bình đẳng trước Tòa án; đồng thời thay đổi từ mô hình tố tụng xét hỏi sang mô hình tố tụng kết hợp giữa xét hỏi và tranh tụng, không ảnh hưởng tới việc thực hiện chức năng kiểm sát hoạt động xét xử của Viện kiểm sát, đây cũng là ý kiến kết luận của Ủy ban Thường vụ Quốc hội (UBTVQH).

Tại kỳ họp thứ 4, Quốc hội khoá XIV, Đại biểu Quốc hội Phạm Hồng Phong - Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Hậu Giang đã chất vấn Chánh án Tòa án nhân dân tối cao (TANDTC), trong đó có liên quan đến quy định vị trí chỗ ngồi của KSV tại Thông tư số 01 ngày 28/7/2017 của Chánh án TANDTC. Nội dung chất vấn: “Thông tư số 01 ngày 28/7/2017, quy định phòng xét xét xử quy định vị trí chỗ ngồi của Hội đồng xét xử, KSV, luật sư khác với trước đây. Chỗ ngồi của KSV thấp hơn hội đồng xét xử, ngang, đối diện với người bào chữa. Tôi xin hỏi đồng chí, quy định như vậy có ảnh hưởng tới chức năng, quyền công tố, quyền kiểm sát tại phiên tòa của KSV không? Khi nào mô hình này được thực hiện rộng rãi trong toàn hệ thống Tòa án?”.

anh-kntt-5af8c8c5db7eb

 Vị trí ngồi của KSV và luật sư ngang hàng, đối diện nhau. Ảnh: internet.

Về vấn đề này, Chánh án TANDTC Nguyễn Hòa Bình đã có văn bản trả lời Đại biểu như sau:

Ngày 28/8/2017, Chánh án TANDTC đã ký ban hành Thông tư số 01/2017/TT-TANDTC quy định về Phòng xử án, trong đó có những điểm mới so với các quy định trước đây, như: (1) Vị trí ngồi của KSV và Người bào chữa được bố trí ngang hàng so với nhau; (2) Trong xét xử các vụ án hình sự, “vành móng ngựa” được thay thế bằng “bục khai báo”; (3) Có hành lang ngăn cách giữa khu vực xét xử và những người tham dự phiên tòa; (4) Có hành lang dành riêng cho báo chí; (5) Có quy định riêng về phòng xử án “thân thiện” khi xét xử giải quyết các vụ việc gia đình và người chưa thành niên. Việc ban hành Thông tư nói trên là nhằm tuân thủ các quy định của Hiến pháp, pháp luật, đảm bảo thực hiện các nguyên tắc tư pháp tiến bộ đã được pháp luật ghi nhận (nguyên tắc bình đẳng trước Tòa án, nguyên tắc tranh tụng, nguyên tắc suy đoán vô tội, nguyên tắc tố tụng “thân thiện “ đối với người dưới 18 tuổi) và phù hợp với thông lệ quốc tế.

Quá trình xây dựng thông tư nói trên đã được tiến hành rất thận trọng, TANDTC đã tổ chức nhiều hội thảo khoa học để lấy ý kiến các cơ quan liên quan và các chuyên gia pháp luật; nghiên cứu, tham khảo kinh nghiệm quốc tế; dự thảo thông tư đã 2 lần được gửi xin ý kiến các bộ, ngành có liên quan; khi còn ý kiến khác nhau thì đã được gửi xin ý kiến của UBTVQH và sau khi có ý kiến của UBTVQH, Chánh án TANDTC mới ký ban hành... Có thể thấy, việc quy định mới về phòng xử án là rất phù hợp, rất đáng ghi nhận để đưa hoạt động xét xử hướng đến bình đẳng và tôn trọng lẫn nhau giữa các bên buộc tội - gỡ tội, nhằm xây dựng một nền tư pháp hiện đại hội nhập. Sau khi thông tư được ban hành, có hiệu lực thi hành đã nhận được ý kiến đánh giá cao của dư luận trong và ngoài nước.

Việc bố trí chỗ ngồi của KSV và luật sư ngang hàng và đối diện nhau nhằm đảm bảo thực hiện đúng nguyên tắc tranh tụng trong xét xử; bảo đảm quyền bình đẳng trước Toà án; đồng thời thay đổi từ mô hình tố tụng xét hỏi sang mô hình tố tụng kết hợp giữa xét hỏi và tranh tụng, và không ảnh hưởng tới việc thực hiện chức năng kiểm sát hoạt động xét xử của Viện kiểm sát, đây cũng là ý kiến kết luận của UBTVQH.

Thông tư 01 có hiệu lực thi hành từ ngày 01/01/2018. Để thực hiện các quy định mới về phòng xử án, thời gian qua TANDTC đang tập trung  kinh phí để cải tạo các phòng xử án và cấp các trang thiết  bị làm việc phù hợp cho Tòa án, nhưng trước mắt chỉ tập trung được cho các TAND cấp tỉnh và một số đơn vị thủ phủ của tỉnh. Để đảm bảo thực hiện thống nhất các quy định mới về phòng xử án, thì hệ thống TAND cần được bổ sung thêm kinh phí để triển khai một cách đồng bộ việc trang bị các phương tiện cho phòng xét xử của tất cả các TAND trong toàn quốc (bàn, ghế, tăng âm, loa đài). Bên cạnh đó,Tòa án cần được bố trí đất và kinh phí để xây dựng các phòng xét xử thân thiện.

Đại Hưng (giới thiệu)