Thứ bảy, 20/10/2018 | 08:13 GMT+7

Cần tăng cường quản lý trong chất lượng công trình xây dựng

LSVNO - Quản lý chất lượng xây dựng công trình là công tác quan trọng xuyên suốt toàn bộ một dự án, từ khâu thẩm định tư vấn thiết kế, dự toán, báo cáo kinh tế kỹ thuật, thiết kế bản vẽ thi công đến khi công trình hoàn thành và đưa vào sử dụng. Nhất là khi tốc độ xây dựng hạ tầng cơ sở, hạ tầng kỹ thuật gia tăng nhanh chóng để bắt kịp với tốc độ phát triển kinh tế - xã hội hiện nay thì việc quản lý chất lượng công trình bảo đảm an toàn, mang tính bền vững càng trở nên cấp thiết.

Mới đây, Chủ nhiệm Ủy ban Tư pháp Quốc hội (QH) Lê Thị Nga đã phát biểu trong phiên họp thứ 28 của Ủy ban Thường vụ QH và đề nghị Chính phủ làm rõ chất lượng các công trình hạ tầng nói chung và các công trình giao thông nói riêng. Dẫn ví dụ về tuyến đường cao tốc Đà Nẵng - Quảng Ngãi được đầu tư hơn 34.000 tỷ đồng, vừa mới đưa vào sử dụng đầu tháng 9/2018 nhưng đã bị hư hỏng nghiêm trọng, bà Lê Thị Nga đề nghị làm rõ trách nhiệm của các tổ chức, cá nhân có liên quan.

 dn-5bca80ccf231f

Đường cao tốc Đà Nẵng – Quảng Ngãi mới đưa vào sử dụng đã xuống cấp gây xôn xao dư luận trong thời gian vừa qua là một điển hình.

Từ thực tế đó, rõ ràng chất lượng các công trình xây dựng còn nhiều vấn đề phải bàn. Hiện nay, trong quá trình phát triển mạnh mẽ, hàng ngàn công trình được triển khai mỗi năm, đồng nghĩa với chất lượng công trình phải đảm bảo bền vững, đáp ứng tốt nhu cầu phát triển kinh tế - xã hội lâu dài. Vì vậy, thời gian tới các ngành chức năng, địa phương cần siết chặt quản lý chất lượng công trình thông qua công tác sát hạch, cấp chứng chỉ hành nghề; chỉ đạo, hướng dẫn các chủ đầu tư, ban quản lý dự án, nhà thầu thi công thực hiện nghiêm túc các văn bản quy phạm pháp luật.

Thời gian qua, nhiều câu hỏi đặt ra vì sao chất lượng các công trình làm thì lâu mà xuống cấp lại quá nhanh?! Thật vậy, nhiều công trình xây dựng sau khi đưa vào sử dụng bị hư hỏng, xuống cấp. Một tuyến đường, kinh phí đầu tư lên đến hàng chục ngàn tỷ đồng vừa mới đưa vào khai thác đã lún sụt, bong tróc. Một cây cầu đưa vào sử dụng chưa được bao lâu thì mố cầu bị lún, mặt cầu, đường dẫn dày đặc “ổ gà”, “ổ trâu”. Một ngôi trường vừa mới xây đã xuất hiện hàng loạt vết nứt, nhiều hạng mục chưa sử dụng đã có dấu hiệu hư hỏng.

Bên cạnh đó, kể cả việc nhà tình nghĩa, tình thương mới bàn giao mà tường nứt, gạch nền bong, khu vệ sinh tắc. Bên A, bên B nghiệm thu công trình linh đình, trao tay những món quà xong rồi… đường ai nấy đi. Chủ đầu tư, nhà thầu, đơn vị thi công, giám sát không chịu trách nhiệm gì về chất lượng công trình nữa, mặc cho dư luận đặt vấn đề, thắc mắc. Công trình sau này tu đi sửa lại, có khi tiêu tốn hàng chục lần hơn dự kiến ban đầu, thì đó là vấn đề của… ngân sách!

Rõ ràng, việc quản lý chất lượng thi công của các nhà thầu hiện nay hoặc chưa được chú trọng hoặc còn gặp nhiều khó khăn do nhiều nguyên nhân chủ quan lẫn khách quan (?). Chất lượng các công trình xây dựng vẫn còn bộc lộ nhiều khiếm khuyết về năng lực, kỹ năng quản lý. Cần làm gì để đổi mới việc quản lý chất lượng của các công trình xây dựng.

Dẫu biết rằng, mỗi công trình đều có ban quản lý dự án chịu trách nhiệm trong quá trình triển khai thi công. Trên nguyên tắc, công trình nào có những sai phạm, thất thoát, lãng phí, kém chất lượng là ban quản lý dự án đó phải chịu trách nhiệm, Nhà nước “cứ anh đó mà gõ”. Từ khi xây dựng đến khi hoàn thành, công trình luôn chịu sự giám sát của giới chuyên môn. Ở giai đoạn cuối, công trình còn phải qua sự giám sát chặt chẽ của hội đồng nghiệm thu. Tuy nhiên, nhiều công trình vẫn còn đó các khâu giám sát đã bị buông lỏng, hội đồng nghiệm thu cũng chỉ đóng vai trò hợp thức hóa chất lượng những công trình đã hoàn thành chứ thực tế không kiểm tra chặt chẽ. Đối với những người có lương tâm và trách nhiệm, tâm huyết với nghề, đây quả thực là một thực tế đáng buồn và đáng xấu hổ.

Trong cơ chế thị trường, các nhà sản xuất luôn mong muốn nâng cao uy tín của mình đối với khách hàng như đồng hồ, máy ghi âm, nồi cơm điện, cái quạt bàn cho đến tủ lạnh, ti vi, xe gắn máy, xe hơi,…. Mỗi sản phẩm chính hãng được bán ra từ nhà sản xuất đều được kèm theo phiếu bảo hành, với những hướng dẫn rất cụ thể, như địa chỉ bảo hành, điều kiện bảo hành, thời gian đáp ứng việc bảo hành, trách nhiệm và quyền lợi của khách hàng...

Còn đối với các công trình giao thông, các chủ đầu tư, nhà thầu, đơn vị thi công đã không hành xử có trách nhiệm như thế. Họ đổ thừa xe quá tải kết hợp với thời tiết là “thủ phạm” khiến cho nhiều tuyến đường nhanh chóng bị xuống cấp, hư hỏng. Với các công trình sử dụng vốn ngân sách khác, họ sẵn sàng viện dẫn một lý do gì đó hợp lý để né trách nhiệm…

Chắc rằng, Quốc hội, Chính phủ siết chặt chế độ trách nhiệm và cả pháp luật rõ ràng về việc thi công, bảo hành cho các công trình. Đến lúc dấy lên ‘hồi chuông’ xác định trách nhiệm của từng cá nhân, đơn vị tham gia từng khâu trong quá trình thi công, xây dựng các công trình. Để từ đó, mạnh tay chấm dứt hợp đồng với các nhà thầu thiếu năng lực, chậm trễ tiến độ, “cấm cửa” tham gia đấu thầu các dự án đầu tư từ vốn ngân sách Nhà nước, cần thiết xử lý những sai phạm trong quản lý chất lượng các công trình xây dựng một cách quyết liệt, triệt để. Đó là cách để người dân yên tâm đóng thuế mà không nghĩ những đồng tiền thuế của mình không rót vào những chiếc túi không đáy.

 

Minh Sơn – Hoàng Quý