Thứ năm, 21/9/2017 | 02:18 GMT+7
Vịnh Xuân Đài, thị xã Sông Cầu, tỉnh Phú Yên:

Phát lộ nguyên nhân gây lên hiện tượng tôm hùm chết hàng loạt

LSVNO - UBND tỉnh Phú Yên vừa ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với Nhà máy chế biến thủy sản Nguyễn Hưng của Công ty TNHH Nguyễn Hưng 226.000.000 đồng về hành vi vi phạm trong lĩnh vực bảo vệ môi trường và tài nguyên nước.

>> Nhà máy chế biến thủy sản Nguyễn Hưng nhiều năm hoạt động trái phép

>> Công ty Nguyễn Hưng, Phú Yên: Hệ thống xử lý nước thải đang gấp rút hoàn thiện? 

>> Thị xã Sông Cầu, Phú Yên: Tôm, cá chết hàng loạt, chính quyền vào cuộc,... dân chờ mòn mỏi?

>> Bài 2: Cảnh hoang tàn sau khi hiện tượng tôm hùm chết hàng loạt

>> Bài 3: 'Tỉnh cũng đang chờ kết quả'?

>> Bài 4: Nghi ngờ kết quả kiểm định mẫu nước của chính quyền địa phương?

>> Bài 5: Người dân bức xúc vì thông tin thiếu chính xác

 

Như Luật sư Việt Nam Online đã phản ánh về việc “Nhà máy chế biến thủy sản Nguyễn Hưng nhiều năm hoạt động trái phép” (xả nước thải ra môi trường) khi chưa có Đề án bảo vệ môi trường chi tiết được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt.

 

Chưa đủ thủ tục vẫn được cấp phép hoạt động!

Sau nhiều năm đi vào hoạt động, Nhà máy chế biến thủy sản Nguyễn Hưng hoạt động dựa trên Quyết định số 2149/QĐ – CT về việc xác nhận Bản cam kết bảo vệ môi trường do UBND huyện Sông Cầu cho phép xả thải ra môi trường với nội dung: “Trong quá trình hoạt động, chủ dự án phải thường xuyên giám sát môi trường và gởi công văn báo cáo chương trình giám sát cho Phòng Tài nguyên và Môi trường 2 lần/năm. Ngoài ra khi có sự cố môi trường xảy ra chủ dự án phải báo ngay cho Phòng Tài nguyên và Môi trường và UBND xã Xuân Phương biết để có biện pháp khắc phục”.

Nghĩa là, ngày 24/5/2017, các vùng nuôi tại xã Xuân Phương và phường Xuân Yên, thị xã Sông Cầu xảy ra hiện tượng tôm hùm, cá mú chết hàng loạt gây thiệt hại hàng trăm tỷ đồng cho bà con nuôi trồng tại đây. Thì lượng nước thải sản xuất của Nhà máy chế biến thủy sản Nguyễn Hưng vẫn được xả ra môi trường nhưng không được cơ quan chuyên trách xác định chất lượng mẫu nước có đảm bảo đủ điều kiện hay không, mà chỉ dựa trên Bản cam kết bảo vệ môi trường do UBND huyện Sông Cầu cho phép.

lsvnvncongtynguyenhung3-59c2bac8639d5

Toàn bộ Nhà máy chế biến thủy sản Nguyễn Hưng

Mãi đến ngày 22/8/2017, UBND tỉnh Phú Yên mới có Quyết định số 1638/QĐ-UBND về việc Phê duyệt Đề án bảo vệ môi trường chi tiết của Nhà máy chế biến thủy sản Nguyễn Hưng.

Theo đó, cho phép Nhà máy chế biến thủy sản Nguyễn Hưng sản xuất với quy mô 2.000 tấn/năm (lớn hơn rất nhiều so với công suất sản xuất ban đầu là 960 tấn/năm). Đối với hệ thống xử lý nước thải bao gồm, nước thải sản xuất và nước thải sinh hoạt được thu gom và xử lý tại hệ thống xử lý nước thải với công suất 200m3/ngày đêm.

Điều rất lạ là hệ thống xử lý nước thải có trong Đề án bảo vệ môi trường chi tiết của Nhà máy chế biến thủy sản Nguyễn Hưng được UBND tỉnh Phú Yên chấp thuận phê duyệt mới đây, lại không trùng khớp, thậm trí còn không có trong bảng kê khai Quy mô xây dựng nhà máy được Sở Công thương tỉnh Phú Yên ban hành ngày 18/9/2008 như: Bể tách dầu mỡ T02, Bể kị khí T06, Bể xử lý thiếu khí Anoxit T07, Bể xử lý thiếu khí Aerotank T08,...

Căn cứ theo Nghị định số 29/2011/NĐ-CP, ngày 18/4/2011 của Chính phủ “Quy định về đánh giá môi trường chiến lược, đánh giá tác động môi trường, cam kết bảo vệ môi trường” đối với “Dự án xây dựng cơ sở chế biến thủy sản” có công suất từ 100 tấn sản phẩm/năm trở lên, bắt buộc phải có đề án đánh giá tác động môi trường, cam kết bảo vệ môi trường và được cơ quan có thẩm quyền phê duyệt trước khi thực hiện dự án.

Thế nhưng, không hiểu vì lý do gì mà Nhà máy chế biến thủy sản Nguyễn Hưng lại được thành lập theo Quyết định số 671/QĐ-UBND của UBND tỉnh Phú Yên, được Sở Kế hoạch và Đầu tư Phú Yên cấp Giấy chứng nhận kinh doanh số 3602000318 và được đi vào hoạt động nhiều năm nay khi chưa có đề án đánh giá tác động môi trường theo quy định của Chính phủ?.

Nước thải có là nguyên nhân chính?

Ngay sau khi xảy ra hiện tượng tôm hùm chết hàng loạt, ông Nguyễn Chí Hiến – Phó Chủ tịch UBND tỉnh Phú Yên đã ký Quyết định số 1064/QĐ-UBND, ngày 29/5/2017, Thành lập Đoàn kiểm tra liên ngành kiểm tra công tác bảo vệ môi trường của Nhà máy chế biến thủy hải sản Nguyễn Hưng của Công ty TNHH Nguyễn Hưng.

Theo kết quả kiểm tra, xác minh: Trong thời gian Công ty TNHH Nguyễn Hưng nâng cấp hệ thống xử lý nước thải (từ cuối tháng 3 đến hết tháng 5/2017) thì toàn bộ lượng nước thải của nhà máy này đã vận chuyển trở đi xử lý tại hệ thống xử lý nước thải của Công ty TNHH Bột cá Phú Bình.

Được biết, thời điểm xảy ra hiện tượng tôm hùm, cá mú chết hàng loạt trên vịnh Xuân Đài (tháng 5/2017) thì hệ thống xử lý nước thải của Nhà máy chế biến thủy sản Nguyễn Hưng bị sự cố, chất thải sản xuất của nhà máy này phải dùng xe di chuyển sang khu vực khác để xử lý. Tuy nhiên, Công ty TNHH Nguyễn Hưng lại không báo cáo với cơ quan chức năng về việc thay đổi phương án xử lý này.

Như vậy, dư luận đang thắc mắc, căn cứ vào “thực tế” hay trên “giấy” mà Đoàn kiểm tra liên ngành kiểm tra công tác bảo vệ môi trường lại kết luận: Toàn bộ lượng nước thải của Nhà máy chế biến thủy sản Nguyễn Hưng (trong 2 tháng) được chở đi xử lý ở Công ty TNHH Bột cá Phú Bình?.

lsvnvncongtynguyenhung2-59c2bac9217ea

Ao chứa nước thải của Nhà máy chế biến thủy sản Nguyễn Hưng bị vỡ đúng vào thời điểm xảy ra hiện tượng tôm hùm chết hàng loạt đang được sửa chữa

Một diễn biến khác, mới đây, UBND tỉnh Phú Yên lại vừa ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính đối với Nhà máy chế biến thủy sản Nguyễn Hưng của Công ty TNHH Nguyễn Hưng với mức phạt là 226.000.000 đồng về hành vi vi phạm trong lĩnh vực bảo vệ môi trường và tài nguyên nước cụ thể:

Về lĩnh vực môi trường, Công ty TNHH Nguyễn Hưng thực hiện không đúng theo nội dung Bản cam kết môi trường đã được UBND huyện Sông Cầu chấp thuận. Do đó, nhà máy này bị xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực bảo vệ môi trường với mức phạt là 6.000.000 đồng.

Về lĩnh vực tài nguyên nước, Công ty TNHH Nguyễn Hưng đã xây lắp đường ống xả nước thải tại một điểm xả thải khác so với điểm xả thải đã được UBND tỉnh Phú Yên cấp Giấy phép xả thải tại số 13/GP-UBND ngày 25/02/2011. Bởi vậy, xử phạt vi phạm hành chính trong lĩnh vực tài nguyên nước và khoáng sản đối với nhà máy này là 220.000.000 đồng.

Bên cạnh đó, theo giấy phép, với công suất sản xuất 960 tấn/năm của Nhà máy chế biến thủy sản Nguyễn Hưng thì lượng nước thải trong sản xuất là rất lớn. Nước thải trong chế biến thủy sản rất độc hại sẽ làm suy giảm nồng độ oxy hòa tan trong nước do vi sinh vật sử dụng ôxy hòa tan để phân hủy các chất hữu cơ. Nồng độ oxy hòa tan dưới 50% bão hòa có khả năng gây ảnh hưởng tới sự phát triển của tôm, cá. Oxy hòa tan giảm không chỉ gây suy thoái tài nguyên thủy sản mà còn làm giảm khả năng tự làm sạch của nguồn nước.

Cũng nhiều ký kiến cho rằng, UBND tỉnh Phú Yên xử phạt hành chính đối với Công ty TNHH Nguyễn Hưng ở đây chỉ phạt lỗi đặt đường ống xả thải sai vị trí chứ không liên quan gì đến vụ tôm chết vì không có chứng cứ. Câu hỏi đặt ra là công ty này hoạt động từ năm nào đã có bao nhiêu đoàn thanh tra kiểm tra tại sao không phát hiện được việc này mà chỉ đến khi xảy ra sự cố môi trường thì mới đem việc này ra xử phạt.

Vậy, việc Nhà máy chế biến thủy sản Nguyễn Hưng của Công ty TNHH Nguyễn Hưng đã xả nước thải ra môi trường (gần vịnh Xuân Đài, nơi xảy ra hiện tượng tôm hùm chết hàng loạt) là hoàn toàn có thật. Nhưng nước thải của nhà máy này có là nguyên nhân chính gây lên hiện tượng tôm hùm chết hay không thì vẫn là dấu hỏi lớn, rất cần các cơ quan có thẩm quyền nghiên cứu, xác minh để có câu trả lời xác đáng cho bà con nơi đây.

 

Đoàn Vĩnh – Vương Hưởng – Tuấn Lợi