Khai mạc tuần lễ khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo tỉnh Lào Cai, năm 2025

Dự lễ khai mạc có các ông: Ngô Hạnh Phúc - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai; Lý Bình Minh - Phó Chủ tịch HĐND tỉnh; lãnh đạo các sở, ban, ngành của tỉnh; đại diện các Cục, Vụ, Viện thuộc Bộ Khoa học và Công nghệ, Bộ Tài chính; các Học viện, Trường Đại học; chuyên gia, cộng đồng doanh nghiệp và doanh nhân trong và ngoài tỉnh.

Tuần lễ Khởi nghiệp và Đổi mới sáng tạo tỉnh Lào Cai năm 2025 được tổ chức nhằm kết nối nguồn lực Trung ương - Địa phương - Doanh nghiệp - Viện, trường; lan tỏa tinh thần đổi mới sáng tạo. Đồng thời, tạo diễn đàn trao đổi, chia sẻ các định hướng, chính sách và giải pháp phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo của tỉnh trong giai đoạn tới.

Trong khuôn khổ Tuần lễ Khởi nghiệp và Đổi mới sáng tạo, ngay sau lễ khai mạc. UBND tỉnh Lào Cai tổ chức Hội thảo “Đột phá khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số: Khởi nghiệp sáng tạo và đổi mới sáng tạo trong doanh nghiệp”.

Tại Hội thảo, các tham luận đã tập trung làm rõ những định hướng lớn về cơ chế, chính sách và giải pháp thúc đẩy khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số gắn với thực tiễn địa phương. Đồng thời nhấn mạnh yêu cầu chuyển nhanh từ nhận thức sang hành động cụ thể. Đối với tỉnh Lào Cai, việc phát triển hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo không chỉ dừng ở xây dựng cơ chế, mà cần tập trung vào các yếu tố cốt lõi như hạ tầng hỗ trợ, nhân lực và thị trường.

Các đại biểu đề xuất tỉnh quy hoạch, phát triển các trung tâm hỗ trợ khởi nghiệp sáng tạo, không gian làm việc chung; tận dụng hiệu quả tài sản công; chú trọng cơ chế vận hành và thu hút chuyên gia, tổ chức ươm tạo có năng lực thực tiễn. Đồng thời, việc thu hút và sử dụng hiệu quả đội ngũ chuyên gia khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo được xác định là yếu tố then chốt, thông qua các cơ chế đặc thù về tiền lương, nhà ở, thuế thu nhập cá nhân sẽ tạo điều kiện để Lào Cai kết nối nguồn lực chất xám từ các trung tâm lớn trong nước và quốc tế.

Ông Trần Xuân Đích, Phó Cục trưởng Cục Khởi nghiệp và Doanh nghiệp công nghệ (Bộ Khoa học và Công nghệ) nhấn mạnh: Luật Khoa học, Công nghệ và Đổi mới sáng tạo năm 2025 cùng các nghị định hướng dẫn đã tạo hành lang pháp lý mới, cho phép địa phương mạnh dạn hỗ trợ startup, chuyển từ cơ chế “cấp phát” sang đầu tư vốn mồi, quỹ đầu tư mạo hiểm và triển khai cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox). Trên cơ sở đó, Lào Cai được gợi mở phát triển các mô hình khởi nghiệp gắn với logistics cửa khẩu số, cửa khẩu thông minh, nông nghiệp công nghệ cao và du lịch phù hợp lợi thế địa phương.

Với tham luận “Tư duy đột phá và khung khổ chiến lược Khoa học - Công nghệ - Đổi mới sáng tạo - Chuyển đổi số và Hàm ý chính sách cho Lào Cai”, PGS.TS. Vũ Văn Tích - Phó Giám đốc Học viện Chiến lược khoa học công nghệ (Bộ Khoa học và Công nghệ) đã tập trung làm rõ tư duy đột phá và khung khổ chiến lược mới về khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số trong bối cảnh Luật KH,CN&ĐMST và Nghị quyết 57-NQ/TW đi vào thực tiễn. PGS.TS. Vũ Văn Tích nhấn mạnh ba đột phá pháp lý quan trọng gồm: Cơ chế chấp nhận rủi ro và miễn trừ trách nhiệm trong đổi mới sáng tạo; Cơ chế tài chính mới cho phép địa phương thành lập quỹ đầu tư mạo hiểm, triển khai voucher hỗ trợ doanh nghiệp và Cơ chế thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) trong đô thị thông minh, dữ liệu và mô hình kinh doanh mới.

Trên cơ sở kinh nghiệm quốc tế, tham luận của đại diện Học viện Chiến lược khoa học công nghệ đã gợi mở định hướng đưa Lào Cai trở thành “Cửa ngõ chuyển giao công nghệ” với các mũi nhọn như logistics bằng drone, blockchain truy xuất nguồn gốc tại cửa khẩu, bản sao số phục vụ quản lý đô thị và du lịch. Đồng thời, đề xuất các giải pháp cụ thể về quỹ đầu tư mạo hiểm địa phương, cơ chế đặt hàng - voucher, thu hút chuyên gia công nghệ và thúc đẩy thương mại hóa kết quả nghiên cứu, nhằm tạo động lực cho đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp bền vững tại Lào Cai.

Còn theo TS. Trần Nguyên Các, Trưởng Lab Chuyển đổi số, Học viện Công nghệ Bưu chính Viễn thông: “Chuyển đổi số và trí tuệ nhân tạo (AI) đang trở thành động lực cốt lõi của đổi mới sáng tạo và tăng năng suất doanh nghiệp. Doanh nghiệp Lào Cai tuy còn hạn chế về nhân lực và nguồn lực số, nhưng lại có nhiều cơ hội từ hạ tầng viễn thông ngày càng hoàn thiện và nhu cầu số hóa trong các lĩnh vực nông nghiệp, du lịch, logistics cửa khẩu. Việc ứng dụng AI trong truy xuất nguồn gốc, dự báo thị trường, thương mại điện tử và dịch vụ du lịch thông minh sẽ giúp doanh nghiệp địa phương nâng cao năng lực cạnh tranh và tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị số”.

Chia sẻ tại Hội thảo, TS. Võ Xuân Hoài - Phó Giám đốc Trung tâm Đổi mới sáng tạo Quốc gia (NIC) cho rằng, trên phạm vi toàn cầu, đổi mới sáng tạo đã trở thành năng lực cốt lõi của doanh nghiệp, đặc biệt là doanh nghiệp vừa và nhỏ. “Không đổi mới, doanh nghiệp sẽ bị thu hẹp thị phần, thậm chí bị loại khỏi chuỗi giá trị”. Đối với doanh nghiệp Lào Cai, ông cho rằng cần chuyển từ tư duy “đổi mới công nghệ” sang “đổi mới mô hình kinh doanh”, bắt đầu từ những bài toán cụ thể của thị trường và chuỗi giá trị. Đồng thời, chính quyền địa phương cần đóng vai trò kiến tạo, đồng hành, thí điểm các cơ chế linh hoạt để hỗ trợ doanh nghiệp thử nghiệm đổi mới sáng tạo.

Phát biểu kết luận Hội thảo, ông Ngô Hạnh Phúc - Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai trân trọng cảm ơn sự quan tâm chỉ đạo của Bộ Khoa học và Công nghệ; ghi nhận các tham luận tâm huyết, có chiều sâu của các chuyên gia, viện, trường; đặc biệt là những chia sẻ thực tiễn của cộng đồng doanh nghiệp - chủ thể trung tâm của khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai Ngô Hạnh Phúc nhấn mạnh, Hội thảo đã thống nhất 3 thông điệp cốt lõi: Khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số không còn là lĩnh vực hỗ trợ mà đã trở thành động lực chính và phương thức phát triển mới; đổi mới sáng tạo muốn thành công phải lấy doanh nghiệp làm trung tâm, lấy thị trường làm thước đo, Nhà nước giữ vai trò kiến tạo, dẫn dắt và đồng hành; địa phương chỉ có thể tạo đột phá khi dựa vào lợi thế riêng, giải quyết các bài toán thực tiễn của chính mình, tránh sao chép mô hình một cách máy móc.

Năm 2026 là năm đầu thực hiện Nghị quyết Đại hội Đảng bộ tỉnh nhiệm kỳ 2025 - 2030, Lào Cai đặt mục tiêu trở thành cực tăng trưởng, trung tâm giao thương kinh tế quốc tế, phát triển theo hướng xanh, hài hòa, bản sắc, hạnh phúc; phấn đấu đạt tốc độ tăng trưởng hai con số ngay từ năm đầu nhiệm kỳ. Để hiện thực hóa mục tiêu này, tỉnh xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là giải pháp đột phá, gắn với thực hiện Quy hoạch tỉnh “1 trục động lực - 2 cực tăng trưởng - 3 vùng phát triển - 4 trọng tâm phát triển”, đồng thời chuyển mạnh từ tư duy quản lý sang tư duy kiến tạo, dẫn dắt và phục vụ.

Trong thời gian tới, tỉnh Lào Cai sẽ tập trung hoàn thiện và ban hành Chương trình hành động phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo giai đoạn 2026 - 2030; đổi mới căn bản hoạt động khoa học, công nghệ theo hướng đặt hàng nhiệm vụ gắn với các bài toán thực tiễn; phát triển kinh tế số dựa trên lợi thế địa phương, nhất là nông nghiệp số, du lịch số, thương mại điện tử và logistics xuyên biên giới; đầu tư hạ tầng số, dữ liệu và nền tảng dùng chung; chú trọng phát triển nguồn nhân lực đổi mới sáng tạo.

Phó Chủ tịch UBND tỉnh Lào Cai Ngô Hạnh Phúc khẳng định, Lào Cai không thể phát triển nhanh và bền vững nếu không dựa trên tri thức, khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo. Do vậy, tỉnh cam kết xây dựng chính quyền số hiện đại, hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả, đồng hành và là điểm tựa tin cậy cho doanh nghiệp, nhà khoa học và cộng đồng khởi nghiệp. Thời gian tới, tỉnh Lào Cai sẽ tập trung hoàn thiện và ban hành Chương trình hành động phát triển hệ sinh thái đổi mới sáng tạo của tỉnh giai đoạn 2026 - 2030 gắn với triển khai thực hiện Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị và Quy hoạch tỉnh. Đổi mới căn bản hoạt động khoa học, công nghệ theo hướng đặt hàng nhiệm vụ gắn với bài toán thực tiễn của tỉnh. Tập trung phát triển kinh tế số theo các lợi thế địa phương, đặc biệt chú trọng nông nghiệp số, du lịch số và thương mại điện tử, logistics xuyên biên giới.

 Đầu tư hạ tầng số, dữ liệu và nền tảng dùng chung, coi dữ liệu là tài nguyên chiến lược, là nền tảng cho cải cách hành chính và phát triển kinh tế - xã hội. Chú trọng phát triển nguồn nhân lực đổi mới sáng tạo, từ cán bộ quản lý nhà nước, đội ngũ doanh nghiệp đến thanh niên khởi nghiệp; tạo môi trường để người trẻ dám nghĩ, dám làm, dám thử nghiệm.

THƯƠNG NGUYỄN