/ Bút ký Luật sư
/ Nâng cao vai trò của luật sư Thủ đô trong công tác xây dựng pháp luật, tuyên truyền phổ biến giáo dục pháp luật và trợ giúp pháp lý

Nâng cao vai trò của luật sư Thủ đô trong công tác xây dựng pháp luật, tuyên truyền phổ biến giáo dục pháp luật và trợ giúp pháp lý

08/04/2026 15:55 |

(LSVN) - Trong tiến trình xây dựng Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa theo tinh thần Nghị quyết số 27-NQ/TW[1], nghề luật sư không chỉ dừng lại ở việc cung cấp dịch vụ pháp lý thuần túy mà còn mang trên mình sứ mệnh chính trị pháp lý và chức năng xã hội cao cả. Đối với Đoàn Luật sư TP. Hà Nội, tổ chức xã hội - nghề nghiệp có quy mô và vị thế hàng đầu cả nước, công tác xây dựng pháp luật, tuyên truyền phổ biến giáo dục pháp luật (PBGDPL) và trợ giúp pháp lý (TGPL) chính là thước đo bản lĩnh, trí tuệ và sự đóng góp của đội ngũ luật sư đối với sự phát triển bền vững của Thủ đô và đất nước.

I. Công tác xây dựng pháp luật

Nhiệm kỳ 2021-2026 ghi dấu một bước tiến dài, mang tính đột phá của Đoàn Luật sư TP. Hà Nội khi trí tuệ của đội ngũ luật sư Thủ đô đã thực sự chuyển hóa vào đời sống và nhu cầu của xã hội, trở thành một mắt xích không thể thiếu trong quy trình soạn thảo, đóng góp ý kiến vào các văn bản quy phạm pháp luật. Đây không chỉ là nhiệm vụ chính trị pháp lý do Đảng và Nhà nước giao phó, mà còn là sự khẳng định vị thế của một tổ chức xã hội - nghề nghiệp của luật sư Thủ đô có lịch sử hình thành và phát triển sớm nhất trong cả nước.

1. Sự đóng góp sâu rộng, thực chất từ thực tiễn hành nghề:

Trong 05 năm qua, Đoàn Luật sư Hà Nội đã tham gia đóng góp ý kiến đối với 115 dự thảo luật, nghị định và các văn bản quy phạm pháp luật quan trọng[2]. Điểm khác biệt lớn nhất trong nhiệm kỳ này chính là tính thực chất và sắc sảo trong từng nội dung phản biện. Thay vì những góp ý mang tính hình thức, các ý kiến của luật sư Hà Nội luôn bám sát thực tiễn hành nghề, phản ánh trực diện những bất cập, chồng chéo trong hệ thống pháp luật hiện hành. Mỗi dòng ý kiến gửi đi đều kết tinh từ những giờ phút tranh tụng tại tòa, từ những khó khăn thực tế khi tư vấn đầu tư hay từ những trăn trở của khách hàng, giúp cho các quy định pháp luật khi ban hành không chỉ đúng về lý luận mà còn "sống" được trong thực tế.

2. Dấu ấn trí tuệ trong các đạo luật then chốt:

Sự hiện diện của luật sư Thủ đô đã để lại dấu ấn đậm nét trong các đạo luật có tầm ảnh hưởng sâu rộng đến vận mệnh phát triển của đất nước và Thủ đô. Chúng ta tự hào khi các kiến nghị tâm huyết đã được các ban soạn thảo, cơ quan thẩm tra của Quốc hội trân trọng tiếp thu và chỉnh sửa trong các văn bản, như: Luật Thủ đô (sửa đổi) góp phần định hình cơ chế đặc thù để Hà Nội vươn mình trở thành trung tâm chính trị - hành chính, kinh tế, văn hóa của cả nước; Luật Đất đai (sửa đổi) đã tháo gỡ những "điểm nghẽn" kinh niên về nguồn lực tài nguyên, đảm bảo hài hòa lợi ích giữa Nhà nước, người dân và doanh nghiệp; Nghị quyết sửa đổi, bổ sung một số điều của Hiến pháp nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam đã góp phần định hình thể chế quản lý Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, các thành viên của Mặt trận và xây dựng mô hình tổ chức chính quyền địa phương hai cấp và nhiều văn bản quy phạm pháp luật khác...

Đoàn Luật sư TP. Hà Nội tổ chức Hội nghị trao đổi một số vấn đề liên quan đến Luật Luật sư sửa đổi.

Đoàn Luật sư TP. Hà Nội tổ chức Hội nghị trao đổi một số vấn đề liên quan đến Luật Luật sư sửa đổi.

3. Khẳng định niềm tin và nâng tầm vị thế nghề nghiệp:

Chưa bao giờ vị thế và vai trò của đội ngũ luật sư Thủ đô được khẳng định mạnh mẽ và coi trọng như trong giai đoạn hiện nay. Điều này được minh chứng sống động khi nhiều thành viên của Đoàn Luật sư TP. Hà Nội đã được mời tham gia trực tiếp, trách nhiệm vào các ban soạn thảo, tổ biên tập và tổ xây dựng đề án cho các văn bản pháp luật trọng điểm. Sự hiện diện của trí tuệ luật sư trong các hội nghị xây dựng, góp ý và phản biện chính sách đã mang lại những góc nhìn sắc sảo từ thực tiễn hành nghề, tác động tích cực đến quyền lợi của người dân và cộng đồng doanh nghiệp. Đây là sự chuyển dịch mạnh mẽ về vị thế từ chủ thể chịu sự điều chỉnh của pháp luật, luật sư đã trở thành chủ thể chủ động kiến tạo pháp luật[3]. Sự tin tưởng của các cơ quan nhà nước đối với trình độ chuyên môn của đội ngũ luật sư Hà Nội là thành quả của quá trình lao động trí tuệ nghiêm túc, sự dấn thân và tinh thần trách nhiệm cao đối với cộng đồng. Thành công này đã nâng tầm hình ảnh luật sư Thủ đô lên một vị thế mới, chuyên nghiệp, bản lĩnh và là đối tác tin cậy trong tiến trình xây dựng Nhà nước pháp quyền.

4. Những trăn trở và bài học kinh nghiệm:

Bên cạnh những con số ấn tượng về số lượng dự thảo văn bản quy phạm pháp luật đã tham gia đóng góp, Đoàn Luật sư TP. Hà Nội cũng cần thẳng thắn nhìn nhận những nút thắt nội tại đang làm chậm nhịp độ phát triển của công tác này. Đây là những trăn trở đầy tâm huyết mà Ban Chủ nhiệm và các Ban chuyên trách cần đặc biệt lưu tâm để tìm ra lời giải cho nhiệm kỳ mới.

- Thách thức từ cơ chế làm việc kiêm nhiệm và áp lực thời gian

Trăn trở lớn nhất hiện nay chính là rào cản về thời gian và sự đầu tư nguồn lực chất lượng cao. Tất cả các thành viên tham gia công tác đóng góp, góp ý trong xây dựng pháp luật hiện nay đều hoạt động theo chế độ kiêm nhiệm. Với vai trò là những luật sư hành nghề, họ phải chịu áp lực rất lớn từ công việc nghề nghiệp, các vụ án đang theo đuổi và nghĩa vụ với khách hàng[4]. Điều này dẫn đến một thực trạng khách quan, thời gian dành cho việc nghiên cứu sâu, phân tích đa chiều và phản biện độc lập các dự án luật còn bị hạn chế. Trong khi đó, đóng góp, góp ý trong việc xây dựng pháp luật là công việc đòi hỏi sự chuyên tâm, tĩnh lặng để đào sâu tư duy, sự tỉ mỉ trong so sánh đối chiếu và tầm nhìn bao quát về hệ thống chính trị, xã hội. Khi nguồn lực bị phân tán, chất lượng một số góp ý đôi khi vẫn dừng lại ở mức độ phản ứng với quy định hiện hữu hơn là kiến tạo các giá trị pháp lý dài hạn.

- Khó khăn trong việc tiếp cận và lấy ý kiến ở các dự thảo chuyên ngành sâu

Hệ thống pháp luật ngày càng phát triển theo hướng chuyên môn hóa sâu sắc. Một số dự thảo luật thuộc các lĩnh vực đặc thù như: thị trường chứng khoán, năng lượng nguyên tử, tài chính quốc tế hay sở hữu trí tuệ công nghệ cao... thực sự là những thách thức không nhỏ. Mặc dù Đoàn Luật sư Thủ đô có số lượng thành viên đông đảo, nhưng số lượng luật sư chuyên gia có khả năng thẩm định chuyên sâu ở các mảng này vẫn còn khiêm tốn và phân bổ chưa đều[5]. Việc tổ chức lấy ý kiến rộng rãi trong toàn Đoàn đôi khi gặp khó khăn do tính chất quá chuyên biệt của văn bản, dẫn đến việc huy động trí tuệ tập thể chưa đạt được kỳ vọng, thậm chí có những dự thảo chúng ta đóng góp nhưng hiệu quả chưa cao do chưa chạm đúng vào các nút thắt kỹ thuật của ngành.

- Bài học về sự gắn kết giữa thực tiễn và lý luận

Từ những trăn trở này, Đoàn Luật sư cần rút ra bài học, đó là việc đóng góp, góp ý trong công tác xây dựng pháp luật không phải là việc đọc chữ trên giấy, mà là việc chuyển tải tiếng nói, tâm tư, tình cảm của người dân và hơi thở cuộc sống vào từng điều luật[6]. Bài học về sự phối hợp giữa Ban Chủ nhiệm, các Ban chuyên môn và các tổ chức hành nghề luật sư cần được nâng lên một tầm cao mới. Chúng ta cần một cơ chế để luật sư không cảm thấy việc đóng góp luật là một nghĩa vụ, trách nhiệm khô khan, mà phải là trách nhiệm, quyền lợi hài hòa và là cách để họ bảo vệ chính môi trường hành nghề của mình, bảo vệ và đóng góp cho ngôi nhà chung Đoàn Luật sư TP. Hà Nội, Liên đoàn Luật sư Việt Nam.

II. Công tác tuyên truyền PBGDPL và trợ giúp pháp lý

Chỉ đến nhiệm kỳ X của Đoàn Luật sư TP. Hà Nội thì công tác tuyên truyền PBGDPL và TGPL mới đẩy mạnh lên một tầm cao mới. Đây là giai đoạn "bứt phá" khi Đoàn Luật sư lần đầu tiên được thành phố giao nhiệm vụ và hưởng một phần ngân sách nhà nước cho hoạt động PBGDPL.

1. Hành trình mang ánh sáng pháp lý đến cộng đồng

Trong nhiệm kỳ X, công tác tuyên truyền PBGDPL và TGPL của Đoàn Luật sư TP. Hà Nội không chỉ là một nhiệm vụ chính trị pháp lý, mà đã thực sự trở thành một "sứ mệnh phụng sự" đầy tự hào. Những con số thống kê khô khan khi đặt trong bối cảnh thực tiễn đã trở thành những minh chứng sống động cho sự dấn thân và trách nhiệm của mỗi luật sư Thủ đô.

- Trong 05 năm qua, Đoàn Luật sư Hà Nội đã ghi dấu ấn đậm nét với 355 buổi tuyên truyền PBGDPL trực tiếp tại các địa phương trên địa bàn Thủ đô và các tỉnh và số lượng người dân được thụ hưởng, được tiếp cận và được hỗ trợ về pháp luật là gần 300.000 lượt người dân và học sinh trên khắp các địa bàn[7]. Nhìn vào biểu đồ hoạt động qua từng năm, chúng ta thấy một hiệu suất tăng trưởng vượt bậc, phản ánh tinh thần làm việc không mệt mỏi của Ban Chủ nhiệm và các Ban chuyên trách. Từ vạch xuất phát khiêm tốn với 25 buổi vào năm 2021 (giai đoạn chịu ảnh hưởng nặng nề của đại dịch Covid-19), chúng ta đã bứt phá ngoạn mục lên 40 buổi năm 2022, 62 buổi năm 2023, 72 buổi năm 2024 và chạm mốc 126 buổi vào năm 2025. Sự gia tăng gấp 5 lần về số lượng buổi tuyên truyền không chỉ cho thấy quy mô hoạt động ngày càng mở rộng, mà còn khẳng định sự tin tưởng tuyệt đối của chính quyền thành phố khi giao ngân sách và nhiệm vụ chính trị pháp lý cho Đoàn Luật sư TP. Hà Nội.

2. Sáng tạo trong xây dựng, triển khai các mô hình PBGDPL:

Để pháp luật không còn là những điều khoản khô khan, Đoàn Luật sư TP. Hà Nội đã không ngừng đổi mới, xây dựng nên những mô hình tuyên truyền mang tính biểu tượng và hiệu quả cao. Mô hình “học sinh Thủ đô với pháp luật” đã gieo mầm ý thức thượng tôn pháp luật cho thế hệ trẻ ngay từ ghế nhà trường. Những “phiên tòa giả định” đầy kịch tính đã tái hiện sinh động các tình huống pháp lý đời thường, giúp các em học sinh dễ dàng thẩm thấu kiến thức pháp luật một cách tự nhiên nhất. Đặc biệt, mô hình “luật sư Thủ đô với nhóm người dễ bị tổn thương” đã chạm đến giá trị nhân văn sâu sắc của nghề nghiệp, mang lại sự bảo vệ pháp lý kịp thời cho những đối tượng yếu thế, giúp họ có thêm điểm tựa vững chắc trong cuộc sống. Chúng ta đã không chỉ tuyên truyền tại các hội trường lớn, mà còn lặn lội đến tận vùng sâu, vùng xa, các trại giam hay các xã ngoại thành để đảm bảo không một ai bị bỏ lại phía sau trong tiến trình tiếp cận công lý.

Trong nhiệm kỳ qua, Đoàn Luật sư TP. Hà Nội không chỉ dừng lại ở các phương thức tuyên truyền truyền thống mà đã chủ động xây dựng, chuẩn hóa và vận hành những "mô hình thương hiệu". Các mô hình này được thiết kế cá nhân hóa cho từng nhóm đối tượng, giúp đưa những quy định pháp luật vốn khô khan trở nên gần gũi, dễ hiểu và dễ đi vào đời sống.

- Mô hình “học sinh Thủ đô với pháp luật”: Đây là mô hình trọng điểm hướng tới thế hệ tương lai, tập trung vào các chủ đề cấp thiết như phòng chống bạo lực học đường, an toàn giao thông và an ninh mạng. Bằng cách sử dụng ngôn ngữ phù hợp với lứa tuổi và các tình huống thực tế tại trường học, các luật sư đã giúp học sinh không chỉ hiểu luật mà còn hình thành ý thức thượng tôn pháp luật ngay từ khi còn ngồi trên ghế nhà trường.

- Mô hình “luật sư Thủ đôi với phiên tòa giả định”: Đây là phương thức tuyên truyền có tính tương tác và trực quan cao nhất. Thông qua việc tái hiện một vụ án cụ thể với đầy đủ trình tự tố tụng, mô hình này giúp người dân hiểu rõ các quy định của pháp luật hình sự, dân sự và vai trò của các cơ quan tiến hành tố tụng, từ đó nâng cao tính răn đe và giáo dục chung trong cộng đồng.

- Mô hình “luật sư Thủ đô với công tác hòa giải ở cơ sở”: Phát huy thế mạnh về kỹ năng đàm phán và thuyết phục, các luật sư đã trực tiếp tham gia hỗ trợ các tổ hòa giải tại địa phương. Mô hình này giúp giải quyết các mâu thuẫn, tranh chấp nhỏ trong khu dân cư ngay từ khi mới phát sinh, góp phần giữ gìn tình làng nghĩa xóm và giảm tải áp lực cho các cơ quan tư pháp.

- Mô hình “luật sư Thủ đô với nhóm người dễ bị tổn thương”: Đây là mô hình mang đậm tính nhân văn, tập trung trợ giúp pháp lý cho người nghèo, đối tượng chính sách, phụ nữ và trẻ em bị xâm hại. Đoàn Luật sư đã phối hợp với các tổ chức như Hội Phụ nữ để tổ chức các buổi tư vấn chuyên sâu, giúp những người yếu thế có đủ kiến thức và điểm tựa pháp lý để bảo vệ quyền lợi chính đáng của mình.

- Mô hình “luật sư Thủ đô với công tác chuẩn tiếp cận pháp luật”: Mô hình này đồng hành cùng chính quyền địa phương trong việc xây dựng xã, phường đạt chuẩn tiếp cận pháp luật theo quy định của Nhà nước. Luật sư đóng vai trò là chuyên gia tư vấn, hướng dẫn quy trình và giải quyết các vướng mắc pháp lý cho chính quyền và người dân tại cơ sở.

Sự đa dạng và linh hoạt của các mô hình này chính là chìa khóa giúp Đoàn Luật sư TP. Hà Nội đạt được những con số ấn tượng trong nhiệm kỳ qua, đồng thời khẳng định uy tín của luật sư Thủ đô trong lòng nhân dân và chính quyền thành phố.

3. Đồng hành cùng cải cách hành chính – dấu ấn luật sư tại cơ sở

Một trong những điểm nhấn rực rỡ nhất trong nửa cuối nhiệm kỳ chính là sự hiện diện của luật sư trong việc phối hợp tại các điểm phục vụ hành chính công của thành phố tại 96 xã, phường theo chủ trương của UBND thành phố khi tổ chức triển khai thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp. Kể từ ngày 01/7/2025, Đoàn Luật sư TP. Hà Nội đã huy động, tổ chức tập huấn[8] và cử 500 luật sư thành viên trực tiếp tham gia hỗ trợ tại 96 điểm phục vụ hành chính công cấp xã, phường trên địa bàn Thủ đô[9]. Với trên 3.000 giờ tư vấn, giải thích và hướng dẫn hoàn toàn miễn phí, đội ngũ luật sư Thủ đô đã đồng hành với các cấp chính quyền góp phần quan trọng vào việc tháo gỡ những vướng mắc về thủ tục hành chính, giảm thiểu áp lực cho cán bộ cơ sở và nâng cao chỉ số hài lòng của nhân dân.

4. Trợ giúp pháp lý – chỗ dựa vững chắc cho sự công bằng và an sinh xã hội

Trong quá trình xây dựng và phát triển của Đoàn Luật sư TP. Hà Nội nhiệm kỳ 2021-2026, công tác TGPL không chỉ đơn thuần là một nhiệm vụ chuyên môn theo quy định của Luật Luật sư, mà đã thực sự trở thành biểu tượng cho tinh thần phụng sự, là nhịp cầu nhân ái đưa công lý đến gần hơn với những người yếu thế trong xã hội.

Trong suốt 05 năm qua, đội ngũ luật sư Thủ đô đã hiện thực hóa cam kết bảo vệ quyền con người bằng những hành động cụ thể với 17.654 vụ việc trợ giúp pháp lý miễn phí[10]. Đây là con số biết nói, phản ánh sự tận tụy và tâm huyết của các luật sư đối với các đối tượng chính sách, người nghèo và những người không có điều kiện tiếp cận dịch vụ pháp lý có thu phí. Đặc biệt, hoạt động trợ giúp pháp lý không còn tồn tại biệt lập mà được Ban Chủ nhiệm khéo léo lồng ghép xuyên suốt trong các chương trình tuyên truyền, phổ biến giáo dục pháp luật tại các địa phương. Chính sự kết hợp nhuần nhuyễn này đã tạo ra hiệu ứng cộng hưởng, giúp tối ưu hóa nguồn lực và mở rộng biên độ thụ hưởng, đưa kiến thức pháp luật và sự hỗ trợ tư vấn đến với hàng trăm nghìn lượt người dân một cách trực diện và hiệu quả nhất.

Một trong những dấu ấn đậm nét về trách nhiệm chính trị pháp lý của Đoàn Luật sư Hà Nội chính là việc phối hợp chặt chẽ với Liên đoàn Luật sư Việt Nam để cử 750 lượt luật sư trực luân phiên tại Trụ sở Tiếp công dân Trung ương. Các luật sư không chỉ tư vấn, giải thích pháp luật để người dân hiểu rõ quyền và nghĩa vụ của mình, mà còn đưa ra những lời khuyên định hướng xác đáng, giúp giảm bớt bức xúc, căng thẳng và hỗ trợ cơ quan chức năng giải quyết dứt điểm các tranh chấp từ gốc rễ. Sự có mặt của luật sư tại các "điểm nóng" về khiếu nại, tố cáo đã giúp người dân hiểu đúng quyền và nghĩa vụ của mình, góp phần giữ vững an ninh chính trị và trật tự an toàn xã hội cho Thủ đô và đất nước. Kết quả này đã được Đảng, Nhà nước và Mặt trận Tổ quốc ghi nhận thông qua nhiều bằng khen, phần thưởng cao quý cho các cá nhân và tập thể tiêu biểu.

Trách nhiệm bảo vệ công lý của luật sư Thủ đô còn được khẳng định mạnh mẽ thông qua việc thực hiện các vụ án theo yêu cầu của cơ quan tiến hành tố tụng. Trong nhiệm kỳ, Ban Chủ nhiệm đã tiếp nhận và phân công các tổ chức hành nghề luật sư tham gia đầy đủ, đảm bảo tỷ lệ 100% các vụ án chỉ định với tổng số khoảng 5.000 vụ án, bảo vệ quyền lợi cho khoảng 6.000 bị can, bị cáo. Dù là án chỉ định với thù lao khiêm tốn hoặc là miễn phí, các luật sư vẫn giữ vững đạo đức nghề nghiệp, đầu tư trí tuệ và công sức để nghiên cứu hồ sơ, tham gia tranh tụng tại phiên tòa. Sự hiện diện của luật sư trong các vụ án này đã góp phần đảm bảo cho quy trình tố tụng được diễn ra khách quan, công bằng, đúng người, đúng tội, không để xảy ra oan sai. Đây chính là minh chứng sống động nhất cho bản lĩnh và vai trò không thể thay thế của luật sư Thủ đô trong công cuộc cải cách tư pháp và bảo vệ pháp chế xã hội chủ nghĩa.

Nhìn lại chặng đường đã qua, có thể khẳng định công tác trợ giúp pháp lý của Đoàn Luật sư TP. Hà Nội đã thực sự trở thành chỗ dựa tin cậy cho sự công bằng, góp phần quan trọng vào việc ổn định trật tự xã hội và nâng cao niềm tin của nhân dân vào hệ thống pháp luật của đất nước. Những con số trên là thành quả của lòng nhiệt huyết, trí tuệ và sự tận tâm của đội ngũ luật sư Hà Nội, luôn sẵn lòng đồng hành cùng nhân dân và chính quyền trong mọi bước đường phát triển.

III. Định hướng nhiệm kỳ XI

Bước vào nhiệm kỳ XI (2026-2031), Đoàn Luật sư TP. Hà Nội đứng trước những vận hội mới nhưng cũng đầy rẫy thách thức khi đất nước ta bước vào kỷ nguyên vươn mình của dân tộc. Để đáp ứng kỳ vọng ngày càng cao của đất nước, của chính quyền và nhân dân Thủ đô, đặc biệt là trong bối cảnh thực hiện Nghị quyết số 27-NQ/TW về tiếp tục xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa, chúng ta không thể bằng lòng với những kết quả đã đạt được. Công tác xây dựng pháp luật, PBGDPL và TGPL cần phải có một cuộc chuyển hóa mạnh mẽ, lấy bản lĩnh chính trị làm nền tảng và trí tuệ pháp lý làm công cụ sắc bén để khẳng định vị thế của luật sư Thủ đô.

1. Tầm nhìn chiến lược trong công tác xây dựng pháp luật

Trong nhiệm kỳ mới, Đoàn Luật sư Hà Nội xác định công tác đóng góp xây dựng pháp luật không chỉ là nhiệm vụ được giao, mà là quyền và trách nhiệm chính trị của giới luật sư đối với sự ổn định và phát triển của thể chế. Do vậy, chúng ta cần phải thực hiện:

- Tập hợp những luật sư có kinh nghiệm, có trình độ chuyên môn sâu theo từng lĩnh vực chuyên biệt như: Pháp luật về kinh tế, đầu tư quốc tế, dân sự, hình sự và hành chính. Đội ngũ này sẽ đóng vai trò là các chuyên gia thực hiện công tác phản biện chính sách một cách có hệ thống, khoa học và đặc biệt phải mang tính dự báo cao. Ý kiến phản biện của Đoàn Luật sư Thủ đô phải chỉ ra được những tác động thực tế của điều luật đối với đời sống kinh tế - xã hội trước khi nó được ban hành, giúp các cơ quan soạn thảo có cái nhìn đa chiều và thực tiễn hơn.

- Thay đổi tư duy từ việc chờ đợi yêu cầu sang chủ động kiến tạo. Sự phản ánh, đề xuất của các luật sư thành viên thông qua thực tiễn hành nghề hàng ngày là cơ sở quan trọng để Đoàn Luật sư nghiên cứu, tổng hợp và kiến nghị xem xét sửa đổi những bất cập, chồng chéo hay những khoảng trống pháp lý đang gây cản trở cho quyền lợi của người dân và doanh nghiệp. Nhiệm kỳ XI cần xây dựng nhưng cơ chế chính sách phù hợp về tài chính, khen thưởng và các nguồn lực khác để thu hút, động viên, khuyến khích sự đóng góp tích cực, trách nhiệm của các luật sư, từ đó Đoàn sẽ chủ động đề xuất kiến nghị sửa đổi, bổ sung các quy định pháp luật không còn phù hợp, góp phần xây dựng một hệ thống pháp luật thống nhất, đồng bộ, khả thi và hiện đại.

- Chuyển hóa tư duy bồi dưỡng chuyên môn nghiệp vụ luật sư một chiều sang chủ động tiếp cận đa chiều, nghiên cứu và nắm bắt các chủ trương, chính sách mới, quan trọng trong các văn bản quy phạm pháp luật thông qua các hội nghị, hội thảo, tọa đàm đề ghi nhận, công nhận việc hoàn thành nghĩa vụ bắt buộc về bồi dưỡng trong theo thời gian thực cho các luật sư khi tham dự, góp ý, viết bài tham luận.

2. Đột phá trong PBGDPL và Trợ giúp pháp lý

Hoạt động PBGDPL và TGPL trong nhiệm kỳ XI phải hướng tới mục tiêu mọi người dân Thủ đô đều có thể tiếp cận công lý một cách thuận tiện nhất. Để có thể thực hiện được điều đó, chúng ta cần phải:

- Chuyển đổi số toàn diện trong công tác tuyên truyền PBGDPL: Ứng dụng nền tảng số không còn là lựa chọn mà là yêu cầu bắt buộc để lan tỏa kiến thức pháp luật nhanh nhất đến cộng đồng. Chúng ta sẽ nâng cấp hệ thống website, xây dựng hoàn chỉnh phần mềm chuyển đổi số, phát triển các kênh truyền thông trên mạng xã hội với nội dung phong phú, sinh động. Đặc biệt, Đoàn sẽ tập trung hoàn thiện và nâng cấp hệ thống tương tác trực tuyến. Người dân không cần phải đến trực tiếp trụ sở mà vẫn có thể gửi yêu cầu hỗ trợ pháp lý, nhận tư vấn sơ bộ qua các công cụ số, giúp tiết kiệm thời gian và xóa bỏ rào cản về địa lý.

- Chuẩn hóa và nâng cao tính chuyên nghiệp của đội ngũ báo cáo viên. Để pháp luật thực sự thấm sâu vào nhận thức của nhân dân, đội ngũ luật sư tham gia tuyên truyền cần được đào tạo bài bản không chỉ về kiến thức mà còn về kỹ năng sư phạm, kỹ năng thuyết trình và đặc biệt là am hiểu tâm lý của từng đối tượng thụ hưởng. Dù là học sinh, công nhân, người dân nông thôn hay các phạm nhân, mỗi đối tượng đều cần một cách tiếp cận và ngôn ngữ riêng biệt. Chúng ta sẽ xây dựng đội ngũ báo cáo viên chuyên trách, nòng cốt, đảm bảo mỗi buổi tuyên truyền là một thông điệp pháp lý rõ ràng, dễ hiểu và dễ thực hành.

- Đoàn Luật sư cần tiếp tục cụ thể hóa và nhân rộng các mô hình hiệu quả như “Học sinh Thủ đô với pháp luật” hay “Phiên tòa giả định”. Việc chuyển hóa các mô hình này sang nền tảng số và mạng xã hội là yêu cầu cấp thiết để lan tỏa kiến thức nhanh chóng đến cộng đồng. Song song đó, cần tăng cường nguồn lực tài chính được hỗ trợ từ ngân sách nhà nước, hỗ trợ từ Đoàn Luật sư và xã hội hóa để đảm bảo kinh phí hoạt động để huy động, bổ sung và sự tham gia tích cực từ nguồn lực con người.

- Gắn kết chặt chẽ với phong trào thi đua và giá trị nhân văn. Nghề luật sư là nghề cao quý bởi tính nhân văn và sứ mệnh bảo vệ công lý. Trong nhiệm kỳ mới, Đoàn sẽ lồng ghép các hoạt động TGPL, thiện nguyện vào các phong trào thi đua thường niên. Chúng ta sẽ kịp thời khen thưởng, vinh danh những luật sư, những tổ chức hành nghề tích cực dấn thân vào các hoạt động cộng đồng, các vụ án TGPL miễn phí cho người nghèo và đối tượng chính sách. Chính sự ghi nhận này sẽ là động lực lan tỏa hình ảnh đẹp về người luật sư Thủ đô: Tài năng, bản lĩnh nhưng cũng đầy lòng trắc ẩn và trách nhiệm xã hội.

Kết luận

Nhìn lại chặng đường nhiệm kỳ X (2021-2026), chúng ta có quyền tự hào về những dấu ấn đậm nét trong công tác xây dựng pháp luật, tuyên truyền giáo dục pháp luật và trợ giúp pháp lý. Đó không chỉ là những con số thống kê mà trên hết, đó là sự khẳng định về bản lĩnh, trách nhiệm và tâm huyết của đội ngũ luật sư Thủ đô trước vận mệnh phát triển của đất nước.

Bước vào nhiệm kỳ XI, trong bối cảnh đất nước ta đang vươn mình bước vào kỷ nguyên mới, kỳ vọng của Đảng, Nhà nước và đặc biệt là của chính quyền, nhân dân Thủ đô đối với giới luật sư là vô cùng to lớn. Chúng ta nhận thức sâu sắc rằng khi chính quyền thành phố đã tin tưởng, tạo mọi điều kiện thuận lợi nhất từ cơ chế đến nguồn lực, thì mỗi luật sư Hà Nội phải tự thấy trách nhiệm nặng nề hơn trên vai mình.

Chúng ta không được phép dừng lại ở những thành công đã có. Mỗi luật sư phải không ngừng tự soi, tự sửa, trau dồi bản lĩnh chính trị vững vàng và trí tuệ pháp lý tinh thông để đáp ứng yêu cầu cải cách tư pháp và hội nhập quốc tế. Xây dựng pháp luật là để kiến tạo thể chế bền vững, tuyên truyền pháp luật và trợ giúp pháp lý là để bảo vệ công lý, đảm bảo an sinh xã hội.

[1] Đảng Cộng sản Việt Nam, Nghị quyết số 27-NQ/TW ngày 09/11/2022 của Ban Chấp hành trung ương về tiếp tục xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam trong giai đoạn mới.

[2] Đoàn Luật sư TP. Hà Nội, Báo cáo tổ chức, hoạt động kỳ X (2021-2026) và phương hướng, nhiệm vụ nhiệm kỳ XI (2026-2031) của Đoàn Luật sư TP. Hà Nội.

[3] Xem: https://lsvn.vn/luat-su-va-vai-tro-quan-trong-trong-xay-dung-va-hoan-thien-he-thong-phap-luat-a148608.html (truy cập ngày 31/03/2026).

[4] Xem: https://letranlaw.com/vi/insights/goc-khuat-cua-nghe-luat-su/# (truy cập ngày 30/03/2026).

[5] Xem: https://lsvn.vn/thuc-trang-va-giai-phap-de-phat-trien-doi-ngu-luat-su-hoi-nhap-quoc-te1665014941-a124833.html# (truy cập ngày 28/03/2026).

[6] Xem: https://baodautu.vn/luat-khong-di-vao-cuoc-song-phai-som-thay-doi-tu-duy-xay-dung-luat-phap-d231574.html (truy cập ngày 01/04/2026).

[7] Đoàn Luật sư TP. Hà Nội, Báo cáo tổ chức, hoạt động kỳ X (2021-2026) và phương hướng, nhiệm vụ nhiệm kỳ XI (2026-2031) của Đoàn Luật sư TP. Hà Nội.

[8] Xem: https://luatsuhanoi.vn/luat-su-tiep-dan-don-gian-hoa-thu-tuc-hanh-chinh/ (truy cập ngày 30/03/2026).

[9] Đoàn Luật sư TP. Hà Nội, Báo cáo tổ chức, hoạt động kỳ X (2021-2026) và phương hướng, nhiệm vụ nhiệm kỳ XI (2026-2031) của Đoàn Luật sư TP. Hà Nội.

[10] Đoàn Luật sư TP. Hà Nội, Báo cáo tổ chức, hoạt động kỳ X (2021-2026) và phương hướng, nhiệm vụ nhiệm kỳ XI (2026-2031) của Đoàn Luật sư TP. Hà Nội.

TÀI LIỆU THAM KHẢO

1)    Đảng Cộng sản Việt Nam, Nghị quyết số 27-NQ/TW ngày 09/11/2022 của Ban Chấp hành trung ương về tiếp tục xây dựng và hoàn thiện Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam trong giai đoạn mới.

2)    Luật Luật sư năm 2006, được sửa đổi bổ sung năm 2012.

3)    Điều lệ Liên đoàn Luật sư Việt Nam.

4)    Nội quy Đoàn Luật sư TP. Hà Nội.

5)    Đoàn Luật sư TP. Hà Nội, Báo cáo tổ chức, hoạt động kỳ X (2021-2026) và phương hướng, nhiệm vụ nhiệm kỳ XI (2026-2031) của Đoàn Luật sư TP. Hà Nội.

6)    Xem: https://lsvn.vn/luat-su-va-vai-tro-quan-trong-trong-xay-dung-va-hoan-thien-he-thong-phap-luat-a148608.html (truy cập ngày 31/3/2026).

7)    Xem: https://letranlaw.com/vi/insights/goc-khuat-cua-nghe-luat-su/# (truy cập ngày 30/03/2026).

8)    Xem: https://lsvn.vn/thuc-trang-va-giai-phap-de-phat-trien-doi-ngu-luat-su-hoi-nhap-quoc-te1665014941-a124833.html# (truy cập ngày 28/3/2026).

9) Xem: https://baodautu.vn/luat-khong-di-vao-cuoc-song-phai-som-thay-doi-tu-duy-xay-dung-luat-phap-d231574.html (truy cập ngày 01/4/2026)

10) Xem: https://luatsuhanoi.vn/luat-su-tiep-dan-don-gian-hoa-thu-tuc-hanh-chinh/ (truy cập ngày 30/3/2026).

Luật sư NGUYỄN VĂN HÀ

Phó Tổng Thư ký Liên đoàn Luật sư Việt Nam,

Phó Chủ nhiệm Đoàn Luật sư TP. Hà Nội.