Chính phủ đã ban hành Nghị định số 122/2026/NĐ-CP ngày 03/4/2026 quy định chi tiết việc xử lý vướng mắc của dự án BOT giao thông. Nghị định này quy định chi tiết về xử lý vướng mắc giảm doanh thu của các dự án BOT trong lĩnh vực đường bộ có hợp đồng được ký kết trước ngày 01/01/2021 theo quy định tại Điều 99a Luật Đầu tư theo phương thức đối tác công tư (Luật PPP); điều kiện chi trả và nguyên tắc xác định chi phí bồi thường, chấm dứt hợp đồng trước thời hạn theo quy định tại điểm a khoản 2a Điều 52 Luật PPP đối với dự án BOT giao thông trong giai đoạn vận hành, kinh doanh có hợp đồng được ký kết trước ngày 01/01/2021. Nghị định này áp dụng đối với cơ quan, tổ chức, cá nhân tham gia hoặc có liên quan đến dự án đầu tư kết cấu hạ tầng giao thông theo hình thức hợp đồng BOT được ký kết trước ngày 01/01/2021.
Nghị định quy định đối với dự án BOT giao thông trong giai đoạn vận hành, kinh doanh có hợp đồng được ký kết trước ngày 01/01/2021, nhà đầu tư, doanh nghiệp dự án được chi trả chi phí bồi thường, chấm dứt hợp đồng trước thời hạn theo quy định tại điểm a khoản 2a Điều 52 Luật PPP khi đáp ứng một trong các điều kiện sau đây:
- Dự án hoặc hạng mục công trình thuộc dự án đã hoàn thành theo quy định của pháp luật về xây dựng và đưa vào khai thác, sử dụng tối thiểu 2 năm nhưng nhà đầu tư, doanh nghiệp dự án không được thu phí để hoàn vốn theo hợp đồng dự án.
- Dự án bị sụt giảm doanh thu, các bên đã tính toán phương án tài chính điều chỉnh trên cơ sở dự kiến mức vốn nhà nước chia sẻ phần giảm doanh thu theo Điều 6 Nghị định này, giảm tỷ suất lợi nhuận trên vốn chủ sở hữu, giảm lãi suất vốn vay theo Điều 7 Nghị định này. Sau khi tính toán, dự án có thời gian thu phí đến 50 năm nhưng chưa bảo đảm mức doanh thu để chi trả: các khoản thuế, phí phải nộp; chi phí quản lý, vận hành khai thác và bảo trì công trình dự án; gốc vay và lãi vay theo phương án tài chính điều chỉnh.
Ảnh minh họa. Nguồn: Internet.
Nghị định quy định rõ các yếu tố cấu thành chi phí bồi thường khi chấm dứt hợp đồng trước thời hạn gồm:
- Tổng vốn đầu tư xây dựng tính theo giá trị quyết toán, bao gồm lãi vay trong giai đoạn xây dựng nhưng không bao gồm phần vốn nhà nước tham gia; đồng thời phải loại trừ thuế giá trị gia tăng được hoàn và các khoản giảm trừ theo kết luận thanh tra, kiểm toán (nếu có);
- Chi phí quản lý, vận hành và bảo trì được xác nhận bởi cơ quan ký kết hợp đồng;
- Thuế, phí phải nộp tính theo thực tế, sau khi đã khấu trừ các khoản thuế được hoàn (nếu có);
- Doanh thu dự án bao gồm doanh thu thu phí và các nguồn thu hợp pháp khác, được cơ quan ký kết hợp đồng xác nhận;
- Chi phí kiểm toán độc lập (nếu phát sinh);
- Chi phí huy động vốn vay được tính riêng theo nguyên tắc cụ thể;
Tổng chi phí bồi thường được xác định bằng tổng các khoản chi phí nêu trên trừ đi doanh thu thực tế của dự án. Chi phí huy động vốn vay được tính theo lãi suất đàm phán giữa nhà đầu tư và bên cho vay, nhưng không vượt quá 4%/năm. Thời gian tính từ khi dự án bắt đầu vận hành đến thời điểm cơ quan có thẩm quyền quyết định chấm dứt hợp đồng. Số vốn vay được tính phải dựa trên giá trị giải ngân thực tế, phù hợp với phương án tài chính và không vượt quá tỷ lệ đã cam kết trong hợp đồng dự án.
