1. Vì sao sửa đổi Quyết định 06/2020/QĐ-TTg?
Quyết định 06/2020/QĐ-TTg ngày 21/02/2020 về về tổ chức và quản lý hội nghị, hội thảo quốc tế tại Việt Nam (Quyết định 06) trong quá trình thực thi đã lộ ra một số bất cập như: (1) sự thiếu thống nhất trong cách hiểu các khái niệm “hội nghị, hội thảo quốc tế”, “sự tham gia của nước ngoài; (2) xuất hiện khoảng trống pháp lý với tổ chức nước ngoài chưa được cấp phép hoạt động tại Việt Nam muốn tổ chức HNQT; (3) Thủ tục và thời gian xin phép tổ chức còn dài, thiếu tính linh hoạt, chưa phân biệt rõ giữa các hội nghị thông thường so với hội nghị, hội thảo mang tính chuyên môn sâu, cần tổ chức trong thời gian ngắn hoặc đã có trong khuôn khổ hoạt động, dự án được phê duyệt tại hội nghị, hội thảo có yếu tố phức tạp cần tham vấn nhiều cơ quan;...
Để khắc phục những vướng mắc này, Chính phủ cho lấy ý kiến để điều chỉnh, sửa đổi Quyết định 06/2020/QĐ-TTg cho phù hợp với thực tiễn và tình hình mới trên cơ sở kế thừa các quy định hiện hành.
2. Những thay đổi mới đáng lưu ý của Dự thảo
Làm rõ về khái niệm “Hội nghị, hội thảo quốc tế” và “Yếu tố nước ngoài”
Thuật ngữ “Hội nghị, hội thảo quốc tế” được giải thích cụ thể, bao hàm đủ 04 các tính chất như: (i) có chương trình, (ii) có diễn giả hoặc thảo luận; (iii) được tổ chức trực tiếp trên lãnh thổ Việt Nam hoặc trực tuyến khi có một bên ban tổ chức thuộc lãnh thổ Việt Nam; (iv) có yếu tố nước ngoài. Đối với khái niệm “yếu tố nước ngoài”, quy định đã làm rõ tại Điều 2 dể tránh các quan điểm, cách hiểu khác nhau về yếu tố nước ngoài. Việc quy định rõ các quy định này để đánh giá đúng bản chất của sự kiện và đưa ra những cách thức quản lý và xử lý phù hợp mà không quá phụ thuộc vào tên gọi của sự kiện. Trên thực tế, một số hoạt động mang tên gọi khác (không đúng bản chất của sự kiện) dẫn đến khó khăn trong quản lý. Ngoài ra, quy định cũng dự trù trường hợp tổ chức trực tuyến hoặc có sự kết hợp giữa trực tiếp và trực tuyến, khi đó việc tổ chức phải đáp ứng một đầu cầu là ban tổ chức ở Việt Nam thì được xem là HNQT tại Việt Nam. Đây là một quy định quan trọng và mang tính thực tiễn trong xu hướng các hội nghị, hội thảo được tổ chức trực tuyến khá thường xuyên tại Việt Nam gần đây.
Bỏ cụm từ “Người có thẩm quyền” và giải quyết bất cập trong thủ tục xin phép đối các bên đồng chủ trì hội nghị, hội thảo quốc tế
Trên thực tiễn thi hành, cụm từ “Người có thẩm quyền” chưa diễn giải một cách rõ ràng, gây sự nhầm lẫn giữa thẩm quyền Thủ tướng Chính phủ với các cơ quan trình Thủ tướng Chính phủ. Quy định vô hình trung tạo nên khối lượng công việc lớn dồn lên cấp lãnh đạo, làm kéo dài thời gian đối với một số trường hợp HTQT có thủ tục đơn giản, nhanh chóng mà không cần có sự phê duyệt ở các cơ quan cao hơn. Do đó, Điều 5 của dự thảo đã làm rõ thẩm quyền cho phép tổ chức hoặc cho chủ trương đăng cai HTQT đối với từng cấp có thẩm quyền, đồng thời tăng cường phân quyền cho các cơ quan khác, giảm đi khối lượng công việc đối với Thủ tướng Chính phủ.
Bên cạnh đó, một số trường hợp đồng chủ trì HNQT bị bối rối khi không rõ cơ quan nào sẽ thực hiện thủ tục xin phép hay đồng thời các cơ quan đồng chủ trì đều phải xin phép với cơ quan có thẩm quyền của mình. Vấn đề này được đề cập và giải quyết tại Điều 15 của Dự thảo, qua đó chỉ yêu cầu thực hiện xin phép tại một cơ quan có thẩm quyền của một trong các đồng chủ trì.
Ảnh minh họa. Nguồn: Internet.
Loại bỏ khoảng trống pháp lý đối với đơn vị tổ chức là tổ chức nước ngoài chưa được cấp phép hoạt động tại Việt Nam
Cơ chế cho phép tổ chức HNQT của đối tượng là “tổ chức nước ngoài chưa được cơ quan có thẩm quyền cho phép hoạt động tại Việt Nam” được xem điểm mới, cần thiết, gắn liền với thực tiễn phát sinh nhu cầu của các đơn vị đặc biệt này. Đây là khoảng trống pháp lý tồn tại trong thời gian dài, dẫn đến thiếu cơ sở để áp dụng. Tuy nhiên, tổ chức này để tổ chức HNQT tại Việt Nam cần phải thông qua cơ quan, tổ chức Việt nam dưới hình thức thuê đơn vị tổ chức Việt Nam thực hiện và xin cấp phép cho sự kiện.
Ở góc độ tích cực, quy định này tạo điều kiện thuận lợi cho phát triển du lịch MICE[2], lĩnh vực vốn gắn chặt với các hội nghị, hội thảo, triễn lãm quốc tế ngắn hạn. Việc cho phép tổ chức nước ngoài thuê đơn vị tổ chức tại Việt Nam giúp giảm rào cản gia nhập thị trường, thu hút các sự kiện quốc tế quy mô vừa và nhỏ, qua đó thúc đẩy các ngành dịch vụ liên quan như lưu trú, vận chuyển, tổ chức sự kiện và quảng bá hình ảnh điểm đến Việt Nam. Bên cạnh đó, các đơn vị chuyên tổ chức hội nghị, hội thảo ở Việt Nam cũng được hưởng lợi từ chính sách này khi có những khách hàng từ quốc gia khác có nhu cầu sử dụng dịch vụ.
Phân cấp, phân quyền cho các cơ quan ban ngành tại địa phương
So với quy định cũ về thẩm quyền chấp thuận chủ trương đăng cai và cho phép tổ chức HNQT tại Điều 3 và Điều 5 Quyết định số 06/2020/QĐ-TTg, quy định mới trong Dự thảo được xây dựng linh hoạt hơn. Điều 5 Dự thảo quy định thống nhất một đầu mối có thẩm quyền cho phép tổ chức hoặc cho chủ trương đăng cai đối với từng đối tượng để thống nhất trong công tác quản lý và tạo thuận lợi cho đơn vị tổ chức biết phải Xin phép cơ quan nào. Đồng thời, bản Dự thảo còn bổ sung Điều 6, quy định về phân cấp, phân quyền cho các cơ quan ban ngành địa phương, khuyến khích Bộ trưởng, Thủ trưởng cơ quan ngang Bộ, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp tỉnh tăng cường phân cấp thẩm quyền quản lý HNQT.
Ngoài ra, Điều 7 Dự thảo đã có sự bổ sung về các trường hợp HNQT được miễn thủ tục xin phép tổ chức. Trong đó, những trường hợp này bao gồm: (i) Hội nghị, hội thảo nằm trong đề án, chương trình kế hoạch đón đoàn thăm dã được cơ quan nhà nước phê duyện; (ii) Hội nghị, hội thảo quốc tế là hợp phần của các chương trình, dự án đã được cơ quan nhà nước phê duyện, có thông tin dự kiến về mục đích, nội dung, thời gian, địa điểm, diễn giả nước ngoài, thành phần và kinh phí; (iii) Một số trường hợp khác được miễn theo quy định liên quan.
Quy định này thể hiện cách tiếp cận theo hướng đơn giản hóa và tránh trùng lặp trong công tác quản lý đối với HNQT đã được cơ quan có thẩm quyền xem xét, phê duyệt về mặt chủ trương và nội dung trong các đề án, chương trình, kế hoạch, dự án hoặc phi dự án. Việc miễn thủ tục xin phép tổ chức trong các trường hợp này là hợp lý, bởi các yếu tố cốt lõi như mục đích, nội dung, thời gian, địa điểm, thành phần tham dự và nguồn kinh phí đã được thẩm định ngay từ giai đoạn phê duyệt ban đầu, qua đó vừa tạo thuận lợi cho cơ quan, tổ chức triển khai hoạt động, vừa vẫn bảo đảm yêu cầu quản lý nhà nước.
Nhìn chung, Dự thảo mới vừa khắc phục những bất cập của Quyết định 06/2020/QĐ-TTg vừa đảm bảo hành lang pháp lý linh hoạt, minh bạch hơn cho việc tổ chức các hoạt động hợp tác quốc tế tại Việt Nam. Dự thảo sau khi được thông qua sẽ góp phần thúc đẩy các sự kiện, hội nghị quốc tế tầm cỡ và uy tín sẽ được tổ chức thường xuyên, hiệu quả tại Việt Nam.
[1] https://www.moj.gov.vn/qt/tintuc/Pages/chi-dao-dieu-hanh.aspx?ItemID=5661, truy cập lần cuối ngày 17/12/2025.
[2] MICE là từ viết tắt tiếng Anh của Meeting (Hội họp), Incentive (Khen thưởng), Conference (Hội nghị/Hội thảo), và Exhibition (Triển lãm/Sự kiện). Đây là một loại hình du lịch kết hợp giữa công việc và nghỉ dưỡng, thường được các doanh nghiệp tổ chức cho nhân viên, đối tác, khách hàng để kết hợp các hoạt động công vụ với thư giãn, tạo động lực và xây dựng mối quan hệ.
NGUYỄN VIỆT HÙNG
NGUYỄN THỊ KIỀU KHANH
Công ty Luật TNHH HM&P
