Theo đại diện Bộ NN&MT, phương pháp đo khí thải ô tô ở chế độ vòng tua cao - thường được hiểu là “đạp lút chân ga” - trong Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia QCVN 85:2025/BNNMT thực chất không phải là quy định mới, mà đã được áp dụng từ trước và dựa trên các tiêu chuẩn quốc tế.
Ảnh minh họa. Nguồn: Internet.
Đại diện Bộ NN&MT cho biết, cơ sở khoa học của phương pháp đo khí thải hiện nay được xây dựng từ các tiêu chuẩn quốc tế đã được chuyển hóa thành tiêu chuẩn Việt Nam. Việc kiểm tra khí thải với từng loại động cơ đều có quy trình và tiêu chuẩn kỹ thuật cụ thể.
Cụ thể, với ô tô sử dụng động cơ cháy cưỡng bức (dùng xăng), nồng độ CO và HC trong khí thải được xác định theo TCVN 6204:2008 về phương pháp đo khí thải trong kiểm tra hoặc bảo dưỡng phương tiện giao thông đường bộ. Tiêu chuẩn này do Bộ Khoa học và Công nghệ công bố, được xây dựng trên cơ sở chuyển đổi từ tiêu chuẩn ISO 3929:2003 của Tổ chức Tiêu chuẩn hóa Quốc tế (ISO).
Đối với ô tô sử dụng động cơ cháy do nén (dùng dầu diesel), việc đo độ khói của khí thải được thực hiện theo TCVN 7663:2007. Tiêu chuẩn này quy định phương pháp đo theo chu trình gia tốc tự do của động cơ, được xây dựng từ ISO 11614:1999.
Theo Bộ NN&MT, ISO là tổ chức tiêu chuẩn hóa quốc tế với sự tham gia của cơ quan tiêu chuẩn quốc gia của hơn 160 quốc gia. Vì vậy, phương pháp đo ở chế độ gia tốc tự do, vòng tua cao là thông lệ kỹ thuật đã được áp dụng rộng rãi trên thế giới.
Bộ cũng cho biết các quy định trong QCVN 85:2025/BNNMT hiện vẫn sử dụng phương pháp đo như trước đây, không thay đổi so với giai đoạn trước khi lộ trình kiểm soát khí thải phương tiện được áp dụng.
Giải thích thêm về vì sao phải đo khí thải ở chế độ vòng tua lớn, Bộ NN&MT cho rằng khi động cơ vận hành ở chế độ không tải cao, quá trình cháy trong buồng đốt diễn ra gần với điều kiện thực tế khi xe lưu thông trên đường.
Khi động cơ tăng tốc nhanh, trạng thái vận hành ổn định hơn, độ khói cực đại được tạo ra và đi qua ống xả tới thiết bị đo. Nhờ đó, kết quả kiểm tra có thể phản ánh sát hơn mức phát thải thực tế của phương tiện.
Ngược lại, nếu đo ở chế độ không tải thấp, nhiệt độ buồng đốt và các thiết bị xử lý khí thải thường chưa đạt trạng thái làm việc ổn định, khiến kết quả có thể không phản ánh đúng mức phát thải khi xe vận hành thực tế.
Kể từ ngày 01/3, quy trình kiểm định ô tô chính thức thay đổi theo hướng chặt chẽ hơn, trong đó trọng tâm là siết kiểm soát khí thải. Quy định mới được áp dụng theo Quyết định số 43/2025/QĐ-TTg của Thủ tướng Chính phủ và Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia.
Theo đó, tất cả ô tô tham gia giao thông phải đáp ứng mức khí thải tối thiểu tương ứng tại thời điểm kiểm định. Lộ trình thực hiện được chia theo từng giai đoạn, phù hợp với niên hạn và chủng loại phương tiện.
Cũng kể từ ngày 01/3, Cục Đăng kiểm Việt Nam chính thức triển khai cấp Giấy chứng nhận kiểm định điện tử cho xe cơ giới và xe máy chuyên dùng trên phạm vi toàn quốc, thay thế dần hình thức giấy truyền thống.
