Theo Luật sư Hà Thị Khuyên, Đoàn Luật sư TP. Hà Nội cho biết, tranh chấp thừa kế quyền sử dụng đất không bắt buộc hòa giải tại UBND cấp xã.
Ảnh minh họa. Nguồn: Internet.
Căn cứ pháp lý quan trọng nhất là khoản 2 Điều 3 Nghị quyết số 04/2017/NQ-HĐTP ngày 05/5/2017 của Hội đồng Thẩm phán TANDTC, hướng dẫn một số quy định của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015 về trả lại đơn khởi kiện, quyền nộp lại đơn khởi kiện.
Cụ thể, Nghị quyết số 04/2017/NQ-HĐTP quy định chính xác: “Đối với tranh chấp ai là người có quyền sử dụng đất mà chưa được hòa giải tại UBND xã, phường, thị trấn nơi có đất tranh chấp theo quy định của Luật Đất đai thì được xác định là chưa có đủ điều kiện khởi kiện theo quy định tại điểm b khoản 1 Điều 192 của Bộ luật Tố tụng dân sự năm 2015. Đối với tranh chấp khác liên quan đến quyền sử dụng đất như: Tranh chấp về giao dịch liên quan đến quyền sử dụng đất, tranh chấp về thừa kế quyền sử dụng đất, chia tài sản chung của vợ chồng là quyền sử dụng đất,… thì thủ tục hòa giải tại UBND xã, phường, thị trấn nơi có đất tranh chấp không phải là điều kiện khởi kiện vụ án”.
Trong các trường hợp này, đương sự có quyền khởi kiện trực tiếp tại Tòa án có thẩm quyền mà không cần qua thủ tục hòa giải hành chính tại xã/phường. Bản chất pháp lý của tranh chấp thừa kế quyền sử dụng đất.
Về mặt pháp lý, tranh chấp thừa kế quyền sử dụng đất không phải là tranh chấp xác định quyền sử dụng đất theo nghĩa quản lý hành chính đất đai, mà là tranh chấp dân sự về: Xác định hàng thừa kế; Di sản thừa kế; Hiệu lực di chúc; Chia di sản.
Do đó, đây là quan hệ thuộc phạm vi điều chỉnh chủ yếu của Bộ luật Dân sự chứ không phải là thủ tục hành chính đất đai bắt buộc theo Luật Đất đai.
