Qua nghiên cứu bài viết “Áo choàng luật sư Việt Nam – hình ảnh, vị thế và bản sắc” của Luật sư Trần Văn An đăng trên Tạp chí Luật sư Việt Nam ngày 13/01/2026 vừa qua, với tư cách là một luật sư trực tiếp hành nghề, tôi hoàn toàn nhất trí và thống nhất cao với các luận điểm cốt lõi mà Luật sư Trần Văn An đã nêu; đồng thời xin được kiến nghị và làm rõ thêm một số nội dung, trên tinh thần đồng thuận – nói chung – cùng hướng tới một chuẩn mực chung cho đội ngũ luật sư Việt Nam.
Ảnh minh họa. Nguồn: Internet.
Về sự cần thiết của việc sử dụng áo choàng luật sư
Tôi thống nhất với quan điểm của Luật sư Trần Văn An rằng việc Liên đoàn Luật sư Việt Nam nghiên cứu, thiết kế và tổ chức sử dụng áo choàng luật sư trong hoạt động tố tụng và một số nghi lễ nghề nghiệp là cần thiết, đúng xu thế và phù hợp thông lệ quốc tế.
Áo choàng luật sư không đơn thuần là trang phục mang tính hình thức, mà là:
- Biểu trưng của tư cách hành nghề;
- Dấu hiệu nhận diện vai trò luật sư trong không gian tư pháp;
- Công cụ chuẩn hóa hình ảnh nghề nghiệp, góp phần nâng cao uy tín xã hội của luật sư.
Tôi tán thành nhận định rằng việc sử dụng áo choàng giúp khẳng định vị thế luật sư là một chủ thể độc lập trong hệ thống tư pháp, hành nghề trên cơ sở pháp luật, đạo đức nghề nghiệp và lương tâm nghề nghiệp.
Về cơ sở thông lệ quốc tế và giá trị biểu trưng
Tôi hoàn toàn nhất trí với cách tiếp cận của Luật sư Trần Văn An khi đặt vấn đề áo choàng luật sư trong tương quan với thực tiễn quốc tế.
Qua kinh nghiệm tại nhiều quốc gia có truyền thống pháp lý phát triển (như Pháp, Anh và một số nước châu Âu), có thể khẳng định:
- Áo choàng luật sư là biểu trưng của tính độc lập và bình đẳng nghề nghiệp;
- Luật sư mặc áo choàng không để thể hiện quyền lực, mà để giới hạn cái tôi cá nhân, đặt mình trong khuôn khổ pháp luật và chuẩn mực nghề nghiệp;
- Sự giản dị, thống nhất về hình thức chính là yếu tố tạo nên uy tín lâu dài của nghề luật sư.
Tôi thống nhất với Luật sư Trần Văn An rằng, Việt Nam không cần sao chép máy móc mô hình nước ngoài, nhưng cần tiếp thu tinh thần chuẩn mực, tiết chế và biểu trưng sâu sắc của trang phục luật sư quốc tế.
Về màu sắc chủ đạo: Đen và trắng
Thứ nhất, màu đen – Biểu trưng của tính độc lập pháp lý
Tôi hoàn toàn nhất trí với đề xuất lựa chọn màu đen tuyền làm màu chủ đạo cho áo choàng luật sư Việt Nam.
Màu đen, trong truyền thống tư pháp, không đại diện cho quyền lực, mà đại diện cho:
- Sự khách quan, trung lập của pháp luật;
- Giới hạn của quyền lực;
- Tính độc lập trong hành nghề luật sư.
Tôi thống nhất với nhận định rằng việc sử dụng màu đen giúp phân biệt rõ luật sư với các chức danh tư pháp khác, đồng thời khẳng định vị trí của luật sư là độc lập nhưng không đối lập, cùng hướng tới mục tiêu bảo vệ công lý.
Thứ hai, màu trắng – Biểu trưng của đạo đức nghề nghiệp
Tôi tán thành sâu sắc với quan điểm coi dải trắng trước ngực là biểu trưng của:
- Sự liêm chính;
- Minh bạch;
- Chuẩn mực đạo đức nghề nghiệp.
Nếu màu đen là biểu hiện của tính độc lập pháp lý, thì màu trắng là lời nhắc nhở thường trực về nghĩa vụ trung thực, tôn trọng sự thật và tuân thủ pháp luật của luật sư.
Sự kết hợp giữa đen và trắng, theo tôi thống nhất với Luật sư Trần Văn An, chính là sự kết tinh của hai giá trị cốt lõi làm nên nghề luật sư.
Về điểm nhấn bản sắc và yêu cầu tiết chế
Đối với đề xuất sử dụng cầu vai màu đỏ, tôi thống nhất với tinh thần thận trọng mà Luật sư Trần Văn An đã nêu.
Tôi cho rằng, nếu được nghiên cứu áp dụng, màu đỏ chỉ nên:
- Mang ý nghĩa biểu trưng tinh thần;
- Gợi mở bản sắc văn hóa – pháp lý Việt Nam;
- Không mang tính cấp bậc, quyền uy hay phân tầng nghề nghiệp.
Việc tiết chế là cần thiết để bảo đảm tính trang nghiêm, trung lập và phi quyền lực của trang phục luật sư.
Về thiết kế và cảnh báo nguy cơ phân tầng hình thức
Tôi hoàn toàn nhất trí với quan điểm rằng áo choàng luật sư cần:
- Thiết kế giản dị, chuẩn mực;
- Tránh cầu kỳ, phô trương;
- Phù hợp với không gian xét xử và thực tiễn tranh tụng.
Đặc biệt, tôi thống nhất cao với cảnh báo của Luật sư Trần Văn An về nguy cơ phân tầng hình thức nếu bổ sung các phù hiệu, dấu hiệu phân biệt thâm niên hoặc vai trò nghề nghiệp.
Trong tố tụng, nguyên tắc bình đẳng giữa các luật sư trước Tòa án là giá trị cốt lõi. Mọi cải tiến về hình thức, nếu có, cần được nghiên cứu thận trọng, lấy ý kiến rộng rãi và đặt lợi ích chung của nghề luật sư lên hàng đầu.
Kiến nghị
Trên cơ sở thống nhất quan điểm với Luật sư Trần Văn An, tôi kính kiến nghị Liên đoàn Luật sư Việt Nam:
- Tiếp tục nghiên cứu, hoàn thiện mẫu áo choàng luật sư theo hướng giản dị – chuẩn mực – có chiều sâu biểu trưng;
- Lấy ý kiến rộng rãi trong đội ngũ luật sư, bảo đảm tính đồng thuận nghề nghiệp;
- Xác định rõ áo choàng luật sư là biểu tượng của trách nhiệm, đạo đức và tính độc lập, không phải công cụ phân tầng hay phô trương hình thức.
Thay lời kết
Tôi xin nhấn mạnh rằng những ý kiến trên được nêu ra trên tinh thần thống nhất và tán thành với bài viết của Luật sư Trần Văn An, với mong muốn cùng đóng góp tiếng nói chung cho việc xây dựng hình ảnh chuyên nghiệp, chuẩn mực và có bản sắc của đội ngũ luật sư Việt Nam trong giai đoạn mới.
Thạc sĩ, Luật sư PHAN VĂN VĨNH
Đoàn Luật sư tỉnh Tây Ninh
