Trong thời gian vừa qua, Bộ Công an đang dự thảo Thông tư sửa đổi, bổ sung một số điều của Thông tư số 12/2025/TT-BCA ngày 28/02/2025 của Bộ trưởng Bộ Công an quy định sát hạch, cấp giấy phép lái xe; cấp, sử dụng giấy phép lái xe quốc tế để lấy ý kiến đóng góp của các cơ quan, tổ chức, cá nhân, trong đó tại Điều 13 của Dự thảo Thông tư có đề xuất về việc cấp bằng lái xe điện tử như sau: “2. Giấy phép lái xe được cấp dưới dạng điện tử cấp cho mỗi người đảm bảo duy nhất có 01 số quản lý, dùng chung cho cả giấy phép lái xe không thời hạn và giấy phép lái xe có thời hạn. Trường hợp người dân có nhu cầu in giấy phép lái xe bằng vật liệu PET thì đăng ký và nộp lệ phí theo quy định”.
Đây là điểm mới so với Thông tư số 12/2025/TT-BCA ngày 28/02/2025 của Bộ trưởng Bộ Công an khi trước đó pháp luật hiện hành quy định giấy phép lái xe chỉ được cấp bằng vật liệu PET cấp cho mỗi người bảo đảm duy nhất có 01 số quản lý, dùng chung cho cả giấy phép lái xe không thời hạn và giấy phép lái xe có thời hạn, chứ chưa ưu tiên cấp bản điện tử.
Ảnh minh họa. Nguồn: Internet.
Đề xuất cấp giấy phép lái xe điện tử của Bộ Công an là hoàn toàn đúng đắn, cần thiết và phù hợp với yêu cầu cải cách hành chính, đặc biệt là trong thời đại công nghệ 4.0 với sự phát triển mạnh mẽ của khoa học và công nghệ; hoàn toàn phù hợp với chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước ta trong việc đẩy mạnh phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia theo Nghị quyết 57 – NQ/TW ngày 22/12/2024 của Bộ Chính trị. Đồng thời, chính sách này còn phù hợp với xu hướng chung của nhiều quốc gia trên thế giới khi họ cũng chuyển dần sang sử dụng giấy phép lái xe dưới dạng điện tử như: Na Uy, Iceland, Singapore, các nước thuộc Liên minh Châu Âu (EU),…
Đây được coi là một bước tiến quan trọng, được đánh giá tích cực vì tính hiện đại hóa, tiện lợi, tiết kiệm thời gian và chi phí, phù hợp với xu thế chuyển đổi số quốc gia, cho phép tích hợp dữ liệu, sử dụng trên VNeID, giảm thủ tục hành chính và thời gian chờ đợi cấp/đổi bằng lái cho người dân. Việc cấp giấy phép lái xe dưới dạng điện tử vừa tạo điều kiện thuận lợi cho người dân chỉ cần sử dụng bản điện tử tích hợp trên VNeID thay vì phải mang bản cứng khi cơ quan chức năng kiểm tra; vừa có thể tránh bị xử phạt hành chính vì quên giấy tờ. Đặc biệt, việc cấp giấy phép lái xe bản điện tử sẽ được rút ngắn thời gian cấp hơn so với việc cấp bản cứng, điều này tạo điều kiện cho các lao động trong lĩnh vực vận tải sớm có giấy phép lái xe để mưu sinh mang ý nghĩa nhân văn, bảo đảm thu nhập. Ngoài ra, giấy phép lái xe điện tử còn giúp lực lượng chức năng tra cứu thông tin nhanh chóng, xử lý vi phạm hiệu quả hơn, cũng có thể tạm giữ hoặc tước giấy phép lái xe trực tiếp trên ứng dụng VNeID.
Theo đề xuất sửa đổi, bổ sung nêu trên của Bộ Công an thì ngoài cấp giấy phép bản điện tử, nếu người dân có nhu cầu sử dụng bản cứng thì đăng ký và nộp phí cho cơ quan chức năng. Quy định này rất linh hoạt, tạo điều kiện cho người dân, đặc biệt là những người lớn tuổi, những người không biết sử dụng điện thoại thông minh, hay đồng bào dân tộc thiểu số vẫn mong muốn sử dụng bản cứng khi cần hoặc những người có nhu cầu đổi giấy phép lái xe khi ra nước ngoài,... thì hoàn toàn có thể đăng ký và được cấp bản cứng giấy phép lái xe này. Bản cứng này hoàn toàn có thể sử dụng song song với bản điện tử và cả hai đều có giá trị pháp lý như nhau.
Tuy nhiên, để đề xuất này đi vào hoạt động một cách trơn tru và hiệu quả thì các cơ quan chức năng cần có hệ thống dữ liệu điện tử mạnh mẽ, đồng bộ để tích hợp và quản lý giấy phép lái xe. Lực lượng Cảnh sát giao thông cần được tập huấn và trang bị công cụ để kiểm tra, xác minh giấy phép lái xe điện tử một cách nhanh chóng, hiệu quả.
Như vậy, việc cấp giấy phép lái xe điện tử là một bước tiến lớn, giải quyết được những hạn chế của hệ thống hiện tại, mang lại lợi ích lớn cho người dân và cơ quan quản lý, thúc đẩy ứng dụng công nghệ trong lĩnh vực giao thông vận tải.
Thạc sĩ. Luật sư NGUYỄN ĐỨC HÙNG
Giám đốc Công ty Luật TNHH Thiện Duyên - Đoàn Luật sư TP. Hà Nội
